Theo Sở Công thương, hiện nay tại Trung Quốc đang diễn ra Hội chợ quốc tế World Expo 2010 từ ngày 1-5 đến hết 31-10 tại thành phố Thượng Hải với 192 quốc gia tham dự, dự kiến thu hút 70 triệu lượt khách tham quan. Giống như khi chuẩn bị tổ chức các sự kiện lớn (Thế vận hội Olympic Bắc Kinh 2008), nước chủ nhà sẽ tăng cường công tác kiểm soát nhập khẩu qua đường biên mậu, nhất là đối với hàng hóa thực phẩm, tránh để xảy ra các dịch bệnh trong quá trình tổ chức. Ngoài ra, khi có sự ách tắc xảy ra, hầu hết các doanh nghiệp đã thông báo cho chủ hàng nước ngoài hạn chế gửi hàng về. Tuy nhiên, có một số doanh nghiệp còn chủ quan, tiếp tục đưa hàng về ồ ạt với số lượng lớn, mục tiêu là xuất thật nhanh sang Trung Quốc, gây tình trạng ách tắc cục bộ do không kịp giải tỏa hàng. Thêm vào đó, tại khu vực xuất hàng có hiện tượng các doanh nghiệp tranh giành bốc dỡ, xuất hàng, xảy ra tình trạng ách tắc ngoài khu vực cửa khẩu.
Hàng hóa tồn đọng hiện nay chủ yếu tập trung tại Móng Cái. Tại Hải Hà và Bình Liêu gần như không có hàng tồn đọng. Ngoài ra, tại khu vực Hải Hà, Bình Liêu, nếu có tình trạng ách tắc, chờ xuất hàng; nguồn điện để bảo quản hàng hóa tại đây không đáp ứng được nhu cầu sử dụng, doanh nghiệp phải chuyển hàng ngược lại Móng Cái để bảo quản. Đây cũng là một trong các nguyên nhân cộng dồn, gây nên tình trạng ách tắc tại khu vực cửa khẩu Móng Cái. Một khó khăn nữa, thời gian qua, do chính sách tiết giảm điện năng, ngành điện phải thực hiện việc cắt điện luân phiên; nguồn điện cung cấp cho việc bảo quản hàng hóa khu vực Móng Cái thiếu hụt, ảnh hưởng nghiêm trọng tới chất lượng hàng hóa bảo quản, gây thiệt hại lớn về kinh tế đối với các chủ hàng.
Hiện tại, trung bình mỗi ngày các doanh nghiệp vẫn vận chuyển khoảng 20 container ra Móng Cái để tái xuất. Tuy nhiên, tốc độ xuất hàng thực phẩm đông lạnh diễn ra chậmp, trung bình mỗi ngày chỉ xuất được khoảng 30÷40 container và hầu hết vẫn là xuất qua điểm thông quan Lục Lầm.
Tuy nhiên, các loại hàng hóa khác ngoài hàng đông lạnh vẫn xuất khẩu thuận lợi, với số lượng mỗi ngày khoảng 100 container qua cửa khẩu Ka Long.
Trước tình hình đó, UBND tỉnh đã có ngay những chỉ đạo đối với các ngành, địa phương nhằm tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp. Ngày 18-5, UBND tỉnh đã có văn bản số 1892/UBND-TM1 báo cáo Bộ Công Thương để phối hợp điều hành kiểm soát lượng hàng hóa ra khu vực biên giới.
Ngày 11-6, UBND tỉnh ban hành văn bản số 2254/UBND-TM1 chỉ đạo các ngành, địa phương có các biện pháp đối phó với tình hình trên và tháo gỡ khó khăn, giảm thiểu thiệt hại cho doanh nghiệp hoạt động kinh doanh xuất nhập khẩu. Là đơn vị quản lý đối với công tác xuất khẩu hàng hóa, khi nắm bắt được tình hình, Sở Công Thương đã có văn bản số 1210/SCT-KHTC khuyến cáo các doanh nghiệp kinh doanh xuất nhập khẩu hàng hóa theo đường biên mậu và kinh doanh theo phương thức tạm nhập tái xuất, chuyển khẩu cần tăng cường trao đổi thông tin, đàm phán thống nhất với đối tác nước ngoài có kế hoạch hạn chế gửi hàng từ nước ngoài về Việt Nam, tránh lưu giữ hàng hóa nhiều ngày tại khu vực biên giới.
Từ 1-7, thực hiện công điện số 173/EVN-KTSX của Tổng Giám đốc EVN, Công ty Điện lực Quảng Ninh không thực hiện điều hòa tiết giảm phụ tải tại các địa phương (trừ trường hợp sự cố bất khả kháng), chấm dứt tình trạng cắt điện luân phiên. Vấn đề cung cấp điện bảo quản hàng hóa là thực phẩm đông lạnh đã được đảm bảo, giảm bớt thiệt hại cho doanh nghiệp khi bảo quản hàng hóa.
Hiện nay, cơ quan chức năng tỉnh Quảng Ninh cùng các doanh nghiệp điều tiết hàng hóa về khu vực Móng Cái, đảm bảo các điều kiện tốt nhất cho bảo quản hàng hóa, tránh thiệt hại về kinh tế cho doanh nghiệp./.