Bản tin Khoa học và Công nghệ số 04 năm 2024

25/01/2024 15:53

TIN TRONG TỈNH

Sở KH&CN: Khảo sát hiện trạng áp dụng thí điểm tiêu chuẩn TCVN ISO 18091:2020

 

Thực hiện Kế hoạch số 272/KH-UBND ngày 08/11/2023 của Uỷ ban nhân dân tỉnh Quảng Ninh về việc “Áp dụng thí điểm tiêu chuẩn TCVN ISO 18091:2020 tại UBND cấp huyện và UBND cấp xã trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh năm 2024”; vừa qua, Sở KH&CN đã tổ chức Đoàn khảo sát do đồng chí Vũ Thị Kim Chi - Phó Giám đốc Sở làm Trưởng đoàn, làm việc tực tiếp tại UBND thành phố: Hạ Long, Uông Bí, UBND thị xã Quảng Yên, thành phố Móng Cái và UBND các xã, phường, thị trấn trực thuộc.

Đồng chí Vũ Thị Kim Chi, Phó Giám đốc Sở KH&CN phát biểu ý kiến tại buổi làm việc trực tiếp, khảo sát hiện trạng áp dụng thí điểm tiêu chuẩn TCVN ISO 18091:2020  tại thị xã Quảng Yên.

Trong đợt khảo sát này, Đoàn khảo sát tiến hành xác định  thực trạng Hệ thống quản lý chất lượng (HTQLCL) tổng thể theo tiêu chuẩn TCVN ISO 18091:2020. Cùng với đó là mức độ sẵn sàng và đáp ứng các yêu cầu phát triển bền vững của chính quyền địa phương về: xây dựng thể chế; phát triển xã hội toàn diện; phát triển môi trường bền vững.

Qua đợt khảo sát là cơ sở để báo cáo, lựa cọn, đề xuất đơn vị áp dụng thí điểm tiêu chuẩn TCVN ISO 18091:2020 trong năm 2024.

 Trung tâm Ứng dụng và Thống kê KH&CN

 

 

 

Sở KH&CN Quảng Ninh làm việc với Công ty Cổ phần Chứng nhận Globalcert

 

Chiều ngày 23/01/2023, tại TP. Hạ Long, Sở KH&CN Quảng Ninh (KH&CN) đã có buổi làm việc với Công ty Cổ phần Chứng nhận Globalcert.

 

Dự và chỉ đạo buổi làm việc có đồng chí Phạm Hồng Thái, Phó Giám đốc Sở KH&CN; Trưởng các phòng, đơn vị trực thuộc Sở.

Về phía Công ty Cổ phần Chứng nhận Globalce dự buổi làm việc có đồng chí Lê Hữu Thọ – Giám đốc Công ty; đại diện các phòng chức năng của Công ty.

Tại buổi làm việc, hai bên đã trao đổi về việc hợp tác, hỗ trợ các doanh nghiệp vừa và nhỏ theo Nghị định 80/2021/NĐ- CP; quy hoạch mã số vùng trồng, mã số đóng gói; hoàn thiện OCOP 5 sao; định hướng xuất khẩu nông sản; thực hiện đề tài nghiên cứu khoa học về nông nghiệp; bảo hộ nhãn hiệu và đẩy mạnh xúc tiến thương mại trong nước và quốc tế.

Toàn cảnh làm việc giữa Sở KH&CN Quảng Ninh (KH&CN) với Công ty Cổ phần Chứng nhận Globalcert

Bên cạnh đó, hai bên cũng đã trao đổi thông tin về các nội dung liên quan đến xúc tiến hợp tác thúc đẩy tài trợ chi phí đào tạo, chứng nhận hệ thống quản lý tiên tiến cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ, có điều kiện phát triển, vượt qua rào cản kỹ thuật giúp các sản phâm nông sản của tỉnh nhà cạnh tranh trong thị trường nội địa và hướng đến thị trường xuất khẩu; quy hoạch vùng liệu theo mã số vùng trồng, VietGAP, hữu cơ; sơ chế, chế biến nông lâm thuỷ sản theo mã số nhà đóng gói theo hệ thống quản lý tiên tiến;… hoàn thiện hồ sơ tham gia OCOP đạt 5 sao, gắn với xúc tiến thương mại trong nước và quốc tế; xây dựng nhãn hiệu các sản phẩm chủ lực của tỉnh.

Trung tâm Ứng dụng và Thống kê KH&CN

 

 

 

 

UBND huyện Tiên Yên ban hành Kế hoạch số 17/KH-UBND về phát triển KH&CN huyện Tiên Yên năm 2024

 

Vừa qua, UBND huyện Tiên Yên đã ban hành Kế hoạch sô 17/KH-UBND ngày 22/01/2024 về phát triển KH&CN huyện Tiên Yên năm 2024.

 

Với mục đích nhằm tăng cường công tác quản lý nhà nước về khoa học và công nghệ, phát triển khoa học và công nghệ gắn với mục tiêu phát triển sản xuất và thúc đẩy phát triển KH&CN đóng quan trọng trong phát triển kinh tế -xã hội trên địa bàn huyện Tiên Yên.

UBND huyện Tiên Yên yêu cầu các phòng, ban đơn vị được giao nhiệm vụ thực hiện đảm bảo đúng tiến độ, chất lượng theo Kế hoạch số 17/KH-UBND ngày 22/01/2024 về phát triển KH&CN huyện Tiên Yên năm 2024.

Kế hoạch số 17/KH-UBND ngày 22/01/2024  thực hiện phải gắn với việc hoàn thành mục tiêu đề ra trong Chương trình công tác năm và chỉ tiêu phát triển kinh tế xã hội của huyện; Kế hoạch số 17/KH-UBND ngày 22/01/2024  phải cụ thể được nội dung công việc được giao cho các cơ quan, đơn vị, các xã thực hiện. Trong quá trình triển khai Kế hoạch số 17/KH-UBND ngày 22/01/2024 cần sử dụng, phát huy tốt tiềm lực khoa học và công nghệ hiện có, bổ sung tăng cường nguồn lực mới; phối hợp, hợp tác tốt với các cơ quan, đơn vị liên quan; xuyên kiểm tra tiến độ, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc nhằm thực hiện có hiệu quả các nhiệm vụ và giải pháp được giao;

 Phát triển khoa học và công nghệ phải gắn với phát triển các sản phẩm OCOP cuả huyện Tiên Yên với mục tiêu, chỉ tiêu. Cụ thể: Tiếp tục đề xuất các nhiệm vụ ứng dụng, chuyển giao khoa học phục vụ phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn huyện, nhất là các nhiệm vụ thực hiện chuyển đổi số; Bảo hộ nhãn hiệu hàng hóa, kiểu dáng công nghiệp cho các sản phẩm OCOP huyện Tiên Yên; tăng cường công tác quản lý nhãn hiệu hàng hóa, tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra về các hoạt động khoa học và công nghệ trong quản lý nhà nướcđiều hành hoạt động của cơ quan doanh nghiệp.

Bên cạnh đó, các nội dung thực hiện trọng tâm được UBND huyện Tiên Yên nêu rõ trong Kế hoạch hoạch số 17/KH-UBND ngày 22/01/2024 về phát triển KH&CN huyện Tiên Yên năm 2024, gồm: Triển khai nhiệm vụ khoa học và công nghệ phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của huyện Tiên Yên; triển khai hoạt động sở hữu trí tuệ; triển khai hoạt động Tiêu chuẩn - Đo lường - Chất lượng; triển khai công tác thông tin khoa học và công nghệ và đẩy mạnh liên kết trong hoạt động khoa học và công nghệ.

Các nội dung chi tiết có trong Kế hoạch số 17/KH-UBND ngày 22/01/2024./.

Trung tâm Ứng dụng và Thống kê KH&CN

 

 

 

TIN TRONG NƯỚC

Mindmaid giúp chatbot AI phổ biến hơn

 

Là một nền tảng tạo chatbot nắm bắt được xu hướng thị trường từ sớm, Mindmaid cho biết mục tiêu của mình là góp phần làm cho chatbot tiếng Việt trở nên phổ biến và mọi người sẽ sử dụng chatbot để làm công việc của họ một cách tốt hơn.

 

Bạn có thể đã nghe nói về chatbot và nhanh chóng bỏ ngoài tai vì chúng có vẻ “phô trương” hoặc “đắt đỏ”. Nhưng khi không chỉ các công ty lớn như VNPT hay Vinschool đang phát triển chatbot của riêng mình mà cả những shop thời trang online hay các tiệm bánh sinh nhật cũng đang xây chatbot riêng thì bạn nên nghiêm túc xem xét việc tạo cho mình một chatbot nhanh nhất có thể.

Đó không phải là viễn cảnh quá xa lạ, đặc biệt khi ChatGPT của OpenAI đã bùng nổ toàn cầu vào năm ngoái. Trái với những gì nhiều chủ doanh nghiệp vừa và nhỏ tin tưởng, chatbot AI không chỉ dành cho giới thượng lưu công nghệ mà đang tạo ra một sự bình đẳng đáng kinh ngạc. Đặng Hải Lộc, đồng sáng lập Mindmaid nói rằng các chi phí sử dụng chatbot AI sẽ “rẻ như các công nghệ phổ thông". Sớm thôi, người ta sẽ dùng nó phổ biến như việc có một chiếc smartphone hay chạy xe máy ngoài đường.
Vậy chatbot AI là gì và tại sao bạn lại muốn có chúng? Thực tế thì “chatbot AI” là cách gọi dân dã để người mới tiếp cận dễ hiểu đây là sản phẩm chat (trò chuyện) được vận hành bởi AI (trí tuệ nhân tạo). Nhưng thực tế thì “chatbot AI” đang tiến hóa rất xa so với chatbot truyền thống về khái niệm lẫn kĩ thuật.

Trong khi chatbot truyền thống chỉ là những kịch bản sẵn có được tự động hóa, không thực sự “hiểu” người chat nói gì, cũng không biết “nghĩ” để tìm ra câu trả lời, lại càng không giỏi “ăn nói” để biết tùy biến nội dung theo tình huống và từng người hỏi thì chatbot AI hoạt động dựa trên các mô hình AI phức tạp, điển hình là các mô hình ngôn ngữ lớn (Large language model - LLM), để duy trì một cuộc hội thoại tự nhiên với con người. Yếu tố hội thoại tự nhiên này rất quan trọng và là điểm khác biệt chính giữa hai loại chatbot. Nó khiến cho chatbot AI có vẻ "giống như người" hơn.
Thật may, các chatbot AI như vậy đã xuất hiện và ngày càng phổ biến. Tidio gần đây đã tiến hành nghiên cứu để xem có bao nhiêu người sẽ quan tâm đến việc sử dụng chatbot và62% khách hàng nói rằng họ sẽ lựa chọn tương tác với chatbot thay vì phải chờ đợi nhân viên để được hỗ trợ. Nguyên nhân là do chatbot AI có khả năng xử lý gần như mọi tác vụ thường gặp với thời gian đợi chỉ dưới một giây.

Vậy làm thế nào để ta có được chatbot AI một cách nhanh chóng? Nền tảng Mindmaid có thể là câu trả lời. Mindmaid không trực tiếp xây từng chatbot AI cho mỗi khách hàng nhưng họ hướng dẫn khách hàng của mình cách chuẩn bị dữ liệu huấn luyện và cách dạy cho chatbot làm theo yêu cầu mà họ mong muốn, tất cả chỉ trong vòng 10 phút.

Sau khi dạy xong, khách hàng có thể thêm chatbot đó vào website, Facebook Messenger, Zalo để tương tác với bên ngoài hoặc dùng nội bộ trong chính công ty mình. Các chatbot không đòi hỏi cấu hình tính toán quá cao, thậm chí có thể chạy được trên các laptop/PC hoặc điện thoại di động thông thường. Chúng có thể được triển khai trên các đám mây công cộng (cloud) hoặc hạ tầng riêng của doanh nghiệp (on-premises) để đảm bảo an toàn dữ liệu.

 

Đặng Hải Lộc (áo xanh), đồng sáng lập Mindmaid 

Với Mindmaid, chi phí để khởi tạo và duy trì một chatbot AI như vậy hiện vào khoảng 130.000 – 180.000 đồng/tháng. Theo nhiều người đánh giá, chi phí như vậy đã đủ thấp để có thể áp dụng đại trà với bài toán chăm sóc khách hàng. Với một số bài toán khác, chi phí của những giải pháp cũ còn đắt hơn và chatbot AI, dù chưa quá hoàn mỹ, cũng là một lựa chọn không tồi.

Do vậy, startup này đã tạo ra các hướng dẫn, khóa đào tạo, nhóm cộng đồng và chương trình tài trợ cho học sinh, sinh viên để mọi người có thể hiểu và xây dựng chatbot trên nền tảng. Trên thực tế, họ đang nhân rộng ra các tỉnh bằng cách chuyển giao kinh nghiệm với 40 đối tác khác nhau. “Mọi người sẽ giới thiệu nhau khi họ dùng thấy có ích”, anh Lộc nói.

Mindmaid đặt mục tiêu sẽ phủ khắp thị trường Việt Nam trong vòng sáu tháng tới với khoảng 20.000-30.000 người dùng.

Theo Báo Khoa học và Phát triển

 

 

 

Xác định gen tiềm năng chống chịu mặn trên cây lúa

 

Các nhà khoa học đã xác định được 4 miRNA tiềm năng tham gia vào quá trình chống chịu mặn trên cây lúa Đốc Phụng bằng công nghệ giải trình tự gen thế hệ mới.

Nguyễn Đức Quân trao đổi với cộng sự tại phòng thí nghiệm. Ảnh: VAST   

Đất nhiễm mặn là một vấn đề nghiêm trọng ảnh hưởng tới hơn 1,6 triệu ha đất trồng ở vùng đồng bằng sông Cửu Long và vùng duyên hải miền Trung ở Việt Nam. Với khả năng kiểm soát mức độ biểu hiện gen trong cây ở giai đoạn sau phiên mã, từ đó ảnh hưởng đến cơ chế chịu mặn của cây trồng, miRNA (RNA sợi đơn, không mã hóa) đang trở thành xu hướng nghiên cứu được nhiều nhà khoa học quan tâm.

Giải trình tự miRNA cho phép định lượng chính xác số lượng bản phiên mã để lập sơ đồ mức độ biểu hiện của toàn bộ miRNA, phát hiện các miRNA mới có khả năng kiểm soát mức độ biểu hiện của các gen sinh tổng hợp các protein có lợi cũng như đánh giá mối tương quan giữa mức độ biểu hiện các miRNA và các gen liên quan để tìm ra các miRNA có tiềm năng tăng sức chống chịu của cây trồng.

Qua nghiên cứu, nhóm đã làm sáng tỏ hơn cơ chế chống chịu mặn của cây lúa nói chung và trên giống lúa chuẩn kháng Đốc Phụng ở cấp độ phân tử nói riêng. Bên cạnh đó, các bộ dữ liệu miRNA cung cấp một công cụ tiềm năng hỗ trợ rút ngắn thời gian nghiên cứu và phát triển các giống lúa chịu mặn mới có khả năng chống chịu mặn cao.

Với những kết quả đã đạt được, các nhà khoa học mong muốn tiếp tục nghiên cứu, đánh giá chuyên sâu về mức độ biểu hiện và chức năng các miRNA trong việc nâng cao khả năng chịu mặn trên cây lúa bằng các phương pháp in vitro để hoàn thiện kết quả và sớm thúc đẩy nghiên cứu và phát triển các giống lúa chịu mặn mới.

Theo Báo Khoa học và Phát triển

 

 

 

Chế phẩm chitosan từ vỏ tôm giúp kéo dài thời gian bảo quản nông sản

 

Các nhà khoa học tại Đại học Văn Lang (TP.HCM) đã phát triển loại chế phẩm giúp kéo dài thời gian bảo quản rau củ, trái cây từ 2 – 3 lần, so với cách bảo quản thông thường nhưng vẫn giữ nguyên hương vị, đảm bảo an toàn thực phẩm.

 

Những lồng đầy ắp tôm đang nhảy tanh tách dưới ánh nắng Mặt trời là cảnh tượng quen thuộc tại các hộ nuôi tôm dọc các tỉnh Cà Mau, Bạc Liêu, Sóc Trăng, Bến Tre và Kiên Giang. Sự phát triển nhanh chóng qua từng năm của ngành nuôi trồng và chế biến tôm đã đem lại giá trị lớn cho các doanh nghiệp trong ngành và người nông dân. Theo thống kê của Tổng cục thủy hải sản, tại Việt Nam, sản lượng tôm sẽ luôn gia tăng theo từng năm, dự báo đến năm 2045, sản lượng này sẽ tăng gấp đôi.

Đi kèm với sự phát triển đó là số lượng phụ phẩm khổng lồ thải ra môi trường. Trung bình 1 tấn tôm thành phẩm sẽ thải ra khoảng 0,75 tấn chất thải. Nếu tận dụng nguồn thải này để tạo ra sản phẩm hữu ích, người nông dân không chỉ có thể chủ động nâng cao hiệu quả kinh tế, nâng cao thu nhập, mà đồng thời còn giải quyết vỏ tôm, giảm thiểu chi phí phải bỏ ra để xử lý phần phụ phẩm này.

Đó là điều mà TS. Vũ Thị Quyền (Trưởng ngành công nghệ sinh học Khoa Công nghệ ứng dụng, trường Đại học Văn Lang) vẫn luôn băn khoăn: Làm thế nào để giải quyết lượng phụ phẩm khổng lồ này? Cùng lúc đó, chị được biết nhiều nông dân cũng có nhu cầu tìm kiếm một công nghệ giúp kéo dài thời gian bảo quản rau củ. Xâu chuỗi hai dữ kiện này, chị bỗng nhận ra mình có thể tạo chế phẩm sinh học chitosan từ vỏ tôm làm “lớp màng” bảo quản rau quả.

Vũ Thị Quyền từ lâu đã nghiên cứu, sản xuất các chế phẩm sinh học giúp bảo quản nông sản như dấm tre, dấm gỗ, bột neem, dầu sachi, chitosan. Ảnh: ĐH Văn Lang.

Trong những năm gần đây, các chế phẩm sinh học sử dụng trong bảo quản rau quả được nhiều người tiêu dùng quan tâm bởi tính năng an toàn cho nông sản thực phẩm và sức khỏe con người. “Trong năm 2022, có khoảng 30% - 35% lượng rau quả bị tổn thất sau thu hoạch, đây là những yếu tố bất lợi lớn cho người nông dân cũng như thị trường rau quả của Việt Nam”, TS. Vũ Thị Quyền chia sẻ tại sự kiện Hợp tác công nghệ với chủ đề “Quy trình sản xuất chế phẩm chitosan từ vỏ tôm ứng dụng trong bảo quản rau quả” do Trung tâm Thông tin và Thống kê KH&CN TP.HCM tổ chức. Nhiều nghiên cứu đã cho thấy chitosan là một chế phẩm sinh học tiềm năng giúp kéo dài độ tươi của rau quả mà không làm mất đi hương vị tự nhiên của chúng.

Nhóm nghiên cứu đã tiến hành thử nghiệm dung dịch này để bảo quản một số loại trái cây như xoài, thanh long, vải, bắp cải, cà chua,…, bằng cách đem rau quả (đã được rửa sạch vỏ bằng nước máy hoặc nước giếng) ngâm với dung dịch chitosan 1% - 2% - 3% - 4% - 5% - 6% trong 3 phút, sau đó vớt ra, để ráo bằng quạt và đóng túi GreenMAP, đặt trong thùng carton kín miệng, bảo quản trong phòng lạnh 10 - 120C. Túi biến đổi khí quyển GreenMAP (Modified Atmosphere Packaging) là túi bọc rau quả bằng vật liệu chắn khí, trong đó môi trường khí được điều chỉnh để ức chế tác nhân gây hư hỏng. Túi được làm từ nhựa polyetylen tỷ trọng thấp (LDPE) kết hợp với một số chất phụ gia vô cơ như silica, zeolit, bentonit. Đây là loại bao bì có tính chất thẩm thấu chọn lọc đối với các loại khí nhằm thay đổi thành phần khí quyển xung quanh rau quả, hạn chế hô hấp và hoạt động của vi sinh vật, kéo dài độ tươi lâu sản phẩm nhờ giảm sự hô hấp và giảm tốc độ lão hóa mà không hoàn toàn cản trở quá trình hô hấp hiếu khí.

Kết quả cho thấy việc dung dịch chitosan 6% cho hiệu quả bảo quản nông sản cao nhất: sau 30 ngày, nông sản vẫn tươi, giữ nguyên màu sắc. Độ ngọt (brix) của các loại trái cây gần như không thay đổi so với ban đầu; đặc biệt, độ brix ở trái thanh long tăng 5%.

Theo Báo Khoa học và Phát triển

 

 

Việt Nam có thể phóng vệ tinh radar đầu tiên vào năm 2025

 

Khoảng cuối năm 2024, đầu năm 2025, Việt Nam có thể phóng lên vũ trụ vệ tinh radar đầu tiên, có khả năng chụp ảnh trong mọi điều kiện thời tiết. Đây là bước tiến tiếp theo trong hành trình làm chủ công nghệ vũ trụ của nước ta.

 

Theo ông Lê Xuân Huy, Phó Tổng giám đốc Trung tâm Vũ trụ Việt Nam, dự án phát triển vệ tinh LOTUSat-1 - vệ tinh radar đầu tiên của Việt Nam được khởi động từ năm 2021. Dự kiến khoảng tháng 12/2024 đến tháng 2/2025, vệ tinh sẽ được phóng lên quỹ đạo.

Để chuẩn bị cho việc khai thác vệ tinh sau khi phóng lên quỹ đạo, ông Huy cho biết, khoảng tháng 9/2024, toàn bộ hệ thống mặt đất sẽ được hoàn thiện tại Trung tâm Vũ trụ Việt Nam đặt ở Hòa Lạc (Hà Nội) để đón nhận tín hiệu đầu tiên của vệ tinh.

Bên cạnh việc phát triển vệ tinh, Trung tâm Vũ trụ Việt Nam cũng triển khai các lớp học chuyển giao công nghệ xử lý ảnh vệ tinh radar nhằm chuẩn bị sẵn sàng về mặt công nghệ cho các bộ, ngành đơn vị sẽ sử dụng dữ liệu ảnh từ vệ tinh trong tương lai. "Chúng tôi chuẩn bị sẵn sàng về mặt nhân lực, công nghệ để khi vệ tinh chúng ta lên quỹ đạo thì dữ liệu được khai thác hiệu quả. Dự kiến vệ tinh hoạt động 5 năm trên quỹ đạo", ông Huy chia sẻ.

Hình ảnh mô phỏng vệ tinh LOTUSat-1 hoạt động trên quỹ đạo. Ảnh: NEC.

Vệ tinh LOTUSat-1, có khối lượng khoảng 570kg, là vệ tinh sử dụng công nghệ radar có khả năng chụp ảnh trái đất với độ phân giải cao trong mọi điều kiện thời tiết cả ngày lẫn đêm. Dự án đồng thời đào tạo nguồn nhân lực trình độ cao, giúp Việt Nam từng bước tiếp cận và làm chủ công nghệ chế tạo vệ tinh có khối lượng lớn hơn.

TS Lê Xuân Huy cho biết, vệ tinh có thể chụp ảnh trong mọi điều kiện thời tiết nên rất phù hợp với quốc gia có điều kiện khí tượng nhiều mây và sương mù như Việt Nam. Vì vậy, Trung tâm Vũ trụ Việt Nam kỳ vọng, dữ liệu từ vệ tinh này có thể đóng góp nhiều cho Việt Nam.

Theo PGS.TS Phạm Anh Tuấn, Tổng giám đốc Trung tâm Vũ trụ Việt Nam, khoa học và công nghệ vũ trụ là biểu tượng của quốc gia có trình độ phát triển kỹ thuật cao.

Trong thế kỷ 21, khoa học và công nghệ vũ trụ hỗ trợ nền kinh tế tăng trưởng mạnh mẽ và bền vững, cung cấp nhiều dịch vụ và giải pháp để giải quyết những vấn đề toàn cầu, mang lại nhiều lợi ích trong việc phát triển kinh tế - xã hội và an ninh quốc phòng.

Đặc biệt tại Việt Nam - một trong những nước chịu ảnh hưởng nhiều nhất trên thế giới bởi sự nóng lên toàn cầu và sự biến đổi khí hậu. Các dịch vụ và công nghệ vũ trụ sẽ là chìa khóa để hiểu hơn quá trình biến đổi khí hậu và hỗ trợ toàn bộ chu trình giám sát, phòng chống thiên tai. Qua đó, góp phần hạn chế tối đa tác động của những thảm họa thiên nhiên do thiên tai và biến đổi khí hậu.

Theo tienphong.vn

 

 

 TIN QUỐC TẾ

Tàu vũ trụ Nhật Bản dừng hoạt động sau 3 tiếng đổ bộ Mặt Trăng

 

Gần 3 tiếng sau cuộc đổ bộ Mặt Trăng, tàu vũ trụ của Nhật Bản dừng hoạt động chờ phục hồi khi Mặt Trời chiếu vào các tấm quang năng của nó, JAXA hôm nay cho biết.

 

Tàu đổ bộ Thông minh Điều tra Mặt Trăng (SLIM), hay Moon Sniper, hạ cánh thành công trên Mặt Trăng lúc 22h20 ngày 19/1 (giờ Hà Nội), biến Nhật Bản thành nước thứ 5 đưa tàu đáp xuống nhẹ nhàng trên vệ tinh tự nhiên của Trái Đất. Tuy nhiên, sau khi SLIM hạ cánh, Cơ quan Thám hiểm Hàng không vũ trụ Nhật Bản (JAXA) không thể xác nhận các pin Mặt Trời của con tàu đang sản xuất điện.

Gần 3 tiếng sau cuộc đổ bộ lịch sử, các chuyên gia đã "tắt" SLIM, tạo điều kiện cho con tàu phục hồi khi Mặt Trời chiếu vào các tấm quang năng của nó. Trước khi tắt tàu đổ bộ từ xa, trạm điều khiển nhiệm vụ đã nhận được những dữ liệu hình ảnh và kỹ thuật từ chuyến hạ cánh và từ bề mặt Mặt Trăng.

"Chúng tôi cảm thấy nhẹ nhõm và bắt đầu phấn khích sau khi xác nhận đã thu được nhiều dữ liệu. Theo dữ liệu đo từ xa, pin Mặt Trời của SLIM đang hướng về phía Tây. Nếu ánh sáng Mặt Trời chiếu vào Mặt Trăng từ phía tây trong tương lai, chúng tôi tin rằng có cơ hội sản xuất được năng lượng và chúng tôi đang chuẩn bị cho việc phục hồi", JAXA chia sẻ.

Mô phỏng tàu vũ trụ SLIM trên bề mặt Mặt Trăng. Ảnh: JAXA

JAXA đã ngắt kết nối pin của SLIM ngay trước 1h sáng ngày 20/1, khi còn khoảng 12% năng lượng, để tránh việc khởi động lại của tàu bị cản trở trong tương lai. Cơ quan này đang tiến hành phân tích chi tiết dữ liệu để xác định xem con tàu có đạt được mục tiêu hạ cánh trong vòng 100 m so với vị trí chỉ định hay không.

SLIM nhắm tới hố trũng nơi được cho là có lớp phủ - lớp sâu hơn của Mặt Trăng, thường nằm dưới lớp vỏ - lộ ra trên bề mặt. Bằng cách phân tích đá tại đó, JAXA hy vọng làm sáng tỏ những bí ẩn về nguồn tài nguyên nước tiềm năng trên Mặt Trăng. Đây là yếu tố then chốt để xây những căn cứ trên thiên thể này.

Hai robot nhỏ mà SLIM mang theo cũng được triển khai thành công. Trong đó, một robot trang bị bộ truyền phát và robot còn lại được thiết kế để di chuyển xung quanh bề mặt Mặt Trăng và gửi hình ảnh về Trái Đất. Robot tự hành mini này chỉ lớn hơn quả bóng tennis một chút và có thể thay đổi hình dạng.

JAXA hôm nay cũng cho biết, họ đang chuẩn bị đưa ra các thông báo tiếp theo trong tuần này về kết quả nhiệm vụ và tình trạng của tàu SLIM. Theo các chuyên gia tại JAXA, dù không phải mọi thứ đều diễn ra đúng kế hoạch nhưng họ đã thu được nhiều kết quả và rất vui vì chuyến hạ cánh thành công.

SLIM là một trong những nhiệm vụ Mặt Trăng mới do các chính phủ và công ty tư nhân tiến hành khoảng 5 thập kỷ sau cuộc đổ bộ Mặt Trăng đầu tiên của con người. Nhiều tàu vũ trụ đã rơi và mất liên lạc. Đến nay, ngoài Nhật Bản, mới chỉ có 4 quốc gia khác đưa tàu đáp thành công xuống Mặt Trăng gồm Mỹ, Liên Xô, Trung Quốc và gần đây nhất là Ấn Độ.

Theo Vnexpress.net

 

 

 

Công ty Nhật Bản dùng AI lựa cà rốt

 

Hệ thống mới sử dụng AI để phân tích hình ảnh của từng củ cà rốt, và một robot sẽ phân loại những củ không đạt tiêu chuẩn.

 

Công ty Kitanoho Solutions ở Hokkaido, Nhật Bản mới đây đã phát triển thành công một hệ thống phân loại cà rốt tự động sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI), nhằm ứng phó tình trạng thiếu hụt lao động ngày càng trầm trọng.

Hệ thống mới sẽ sử dụng AI để phân tích hình ảnh từng sản phẩm do camera chụp lại trên băng chuyền và một robot phân loại các sản phẩm không đạt tiêu chuẩn. Ưu điểm của hệ thống mới là AI có khả năng lựa chọn sản phẩm với độ chính xác cao.

Công nhân rửa và đóng gói cà rốt - Ảnh: HRS Heat Exchangers

Kitanoho Solutions mất 3 năm để hoàn thành hệ thống này và dự kiến đưa ra thị trường trong thời gian tới.

Các hệ thống phân loại tại Nhật Bản hiện nay hầu hết yêu cầu sử dụng nhiều camera để kiểm tra tổng thể và chi phí lắp đặt cao.

Hệ thống của Kitanoho Solutions có thể sẽ là một lựa chọn mới cho các nhà máy phân loại trái cây vừa và nhỏ muốn áp dụng phương pháp phân loại tự động hiệu quả với giá thành hợp lý, nhằm ứng phó tình trạng thiếu lao động lành nghề.

Theo tuoitre.vn

 

 

 

Tàu thám hiểm vũ trụ của Nhật Bản hạ cánh xuống Mặt Trăng

 

Nếu thành công, tàu SLIM, đi vào quỹ đạo ngày 25/12/2023, sẽ là tàu vũ trụ đầu tiên của Nhật Bản bắt đầu sứ mệnh tại Mặt Trăng, tiếp nối các cuộc đổ bộ của Liên Xô, Mỹ, Trung Quốc và Ấn Độ.

 

Cơ quan thám hiểm hàng không vũ trụ Nhật Bản (JAXA) ngày 20/1 thông báo Tàu đổ bộ thông minh khảo sát Mặt Trăng (SLIM) của nước này đã đáp xuống bề mặt Mặt Trăng, đồng thời cho biết đang tiến hành kiểm tra tình trạng hiện tại của con tày sau khi thiết lập được liên lạc.

Nếu thành công, tàu SLIM, đi vào quỹ đạo ngày 25/12/2023, sẽ là tàu vũ trụ đầu tiên của Nhật Bản bắt đầu sứ mệnh tại Mặt Trăng, tiếp nối các cuộc đổ bộ của Liên Xô, Mỹ, Trung Quốc và Ấn Độ lên vệ tinh tự nhiên duy nhất của Trái Đất này.

Theo cơ quan nghiên cứu vũ trụ của Nhật Bản, tàu SLIM được thiết kế để thử nghiệm công nghệ tiến hành hạ cánh chính xác trên bề mặt của các vật thể có lực hấp dẫn với độ chính xác chưa từng có, chỉ cách mục tiêu dự định dưới 100m, trái ngược với các tàu đổ bộ Mặt Trăng trước đây, vốn có độ chính xác trong khoảng vài km đến vài chục km.

JAXA hy vọng rằng sự kiện SLIM hạ cánh thành công sẽ tạo ra bước chuyển đổi từ kỷ nguyên "hạ cánh ở nơi có thể" sang "hạ cánh ở nơi mong muốn" cho các sứ mệnh thám hiểm Mặt Trăng trong tương lai, có thể bao gồm tìm kiếm nước, yêu cầu hạ cánh chính xác trên những địa hình không bằng phẳng, chẳng hạn như các bề mặt có độ dốc.

Tàu thám hiểm SLIM được phóng bằng tên lửa H2A vào ngày 7/9/2023 từ Trung tâm vũ trụ Tanegashima ở tỉnh Kagoshima, Tây Nam Nhật Bản.

Vụ phóng ban đầu được lên kế hoạch vào khoảng tháng 5/2023 nhưng đã bị trì hoãn do việc phóng tên lửa H3 thế hệ tiếp theo của Nhật Bản không thành công vài tháng trước đó. Đến tháng 8/2023, vụ phóng tiếp tục bị hoãn do thời tiết./.

Theo TTXVN/Vietnam+


Tìm kiếm theo chuyên mục - nội dung - ngày tháng

Tin Nóng
Tin tiêu điểm

Lịch công tác trống

Website liên kết
Thống kê truy cập
Hôm nay: 75
Đã truy cập: 1987721