Đảng ủy Sở KH&CN tăng cường quán triệt, tuyên truyền Kế hoạch số 45-KH/TU về phát triển đô thị bền vững

Thực hiện chỉ đạo của Đảng ủy UBND tỉnh Quảng Ninh, ngày 30/3/2026, Đảng ủy Sở KH&CN đã ban hành văn bản yêu cầu các chi bộ trực thuộc tổ chức quán triệt, tuyên truyền và triển khai Kế hoạch số 45-KH/TU ngày 20/3/2026 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về thực hiện Kết luận số 224-KL/TW của Bộ Chính trị.

 Kế hoạch số 45-KH/TU nhằm tiếp tục triển khai hiệu quả Nghị quyết số 06-NQ/TW ngày 24/01/2022 của Bộ Chính trị về quy hoạch, xây dựng, quản lý và phát triển bền vững đô thị Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh.

Theo đó, 100% cấp ủy các chi bộ trực thuộc được yêu cầu tổ chức tuyên truyền, quán triệt nội dung kế hoạch tại kỳ sinh hoạt chi bộ định kỳ tháng 4/2026, bảo đảm thiết thực, hiệu quả. Nội dung tuyên truyền cần tập trung làm rõ quan điểm chỉ đạo, mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp chủ yếu; qua đó giúp cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức nhận thức đầy đủ, sâu sắc các nội dung cốt lõi và xác định rõ trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị.

Bên cạnh đó, các chi bộ được yêu cầu chủ động nắm bắt tình hình tư tưởng, dự báo dư luận xã hội, kịp thời tham mưu cho cấp ủy trong công tác thông tin, tuyên truyền và định hướng dư luận trong quá trình triển khai thực hiện.

Đảng ủy Sở cũng đặt mốc thời gian hoàn thành việc quán triệt, tuyên truyền trước ngày 10/4/2026, bảo đảm tiến độ theo chỉ đạo của cấp trên.

Việc triển khai nghiêm túc Kế hoạch số 45-KH/TU góp phần nâng cao nhận thức, thống nhất hành động trong toàn Đảng bộ Sở, đồng thời thúc đẩy vai trò của ngành khoa học và công nghệ trong tham gia xây dựng, phát triển đô thị bền vững, hiện đại, phù hợp với định hướng phát triển chung của tỉnh.

Tin: Mỹ Phương- Trung tâm Ứng dụng KH-CN và ĐMST

Sở KH&CN triển khai quyết liệt các giải pháp bảo đảm cung ứng điện và tiết kiệm điện năm 2026

Thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh Quảng Ninh, ngày 30/3/2026, Sở KH&CN đã ban hành văn bản yêu cầu các phòng, đơn vị trực thuộc nghiêm túc triển khai Chỉ thị số 01/CT-TTg ngày 18/01/2026 của Thủ tướng Chính phủ và Chỉ thị số 04/CT-BCT ngày 13/02/2026 của Bộ Công Thương về bảo đảm cung ứng điện phục vụ sản xuất kinh doanh và đời sống nhân dân.

Theo đó, Sở yêu cầu toàn thể cán bộ, công chức, viên chức và người lao động quán triệt đầy đủ nội dung các chỉ thị, xác định nhiệm vụ bảo đảm điện năng là nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên, góp phần phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh trên địa bàn tỉnh.

Một trong những nội dung trọng tâm là đẩy mạnh công tác tuyên truyền sử dụng điện an toàn, tiết kiệm và hiệu quả. Các đơn vị được giao phối hợp chặt chẽ với ngành điện lực và cơ quan chuyên môn tổ chức tuyên truyền, hướng dẫn người dân và doanh nghiệp, đặc biệt trong các thời điểm cao điểm như mùa khô, các dịp lễ, tết. Đồng thời, Sở khuyến khích, hỗ trợ tối đa việc lắp đặt và sử dụng điện mặt trời mái nhà phục vụ nhu cầu tự sản xuất, tự tiêu thụ theo đúng quy định về phát triển năng lượng tái tạo.

Song song với đó, Sở tiếp tục triển khai các nhiệm vụ tiết kiệm điện theo Kế hoạch số 178/KH-UBND của tỉnh, phấn đấu hằng năm tiết kiệm tối thiểu 2% tổng điện năng tiêu thụ. Đây là mục tiêu quan trọng nhằm góp phần bảo đảm an ninh năng lượng và phát triển bền vững trong giai đoạn tới.

Bên cạnh công tác tuyên truyền và tiết kiệm điện, Sở cũng yêu cầu các đơn vị chủ động tham mưu, phối hợp thực hiện các dự án, công trình điện theo chỉ đạo của tỉnh và các cơ quan chức năng; đồng thời đẩy nhanh tiến độ giải quyết thủ tục hành chính, không để xảy ra tình trạng chậm trễ, gây ách tắc trong triển khai các dự án liên quan đến lĩnh vực điện lực.

Việc triển khai đồng bộ các giải pháp nêu trên thể hiện quyết tâm của Sở Khoa học và Công nghệ trong việc đồng hành cùng tỉnh Quảng Ninh bảo đảm cung ứng điện ổn định, an toàn, góp phần nâng cao hiệu quả quản trị, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh và nâng cao chỉ số năng lực cạnh tranh cấp sở, ngành (DDCI) trong năm 2026.

Tin: Mỹ Phương- Trung tâm Ứng dụng KH-CN và ĐMST

Sở KH&CN ban hành Kế hoạch cải thiện Chỉ số PCI năm 2026

Ngày 30/3/2026 Sở KH&CN đã ban hành Kế hoạch số 1293/KH-SKHCN về việc thực hiện Kế hoạch số 84/KH-UBND ngày 28/02/2026 của UBND tỉnh về cải thiện Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) năm 2026.

Kế hoạch tập trung cụ thể hóa các nhiệm vụ thuộc 3 trụ cột chính gồm: Tiếp cận hạ tầng và nguồn lực số (Chỉ số 3.2.3 và 2.3.3); Chính sách hỗ trợ doanh nghiệp (Chỉ số từ 6.1.7 đến 6.1.10);  Phát triển khoa học công nghệ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và liên kết (Chỉ số từ 8.2.1 đến 8.2.4 và từ 8.2.7 đên). Trên cơ sở đó xác định rõ nhiệm vụ, giải pháp, tiến độ thực hiện và trách nhiệm của các phòng, đơn vị trực thuộc Sở.

 Nâng cao nhận thức, tinh thần, thái độ phục vụ nhân dân, doanh nghiệp; thay đổi tư duy của cán bộ, công chức, viên chức và người lao động trong toàn Sở trong việc cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, nâng cao chất lượng quản lý, điều hành, hướng đến sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp; nâng cao năng lực cạnh tranh, tạo động lực thu hút đầu tư, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.

Mục tiêu đặt ra là nâng cao chất lượng quản lý nhà nước, tăng cường tính minh bạch, trách nhiệm giải trình và hiệu quả hỗ trợ doanh nghiệp; góp phần cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh theo hướng công khai, thuận lợi, an toàn. Đồng thời, Sở tiếp tục duy trì và nâng cao thứ hạng PCI của tỉnh, đáp ứng yêu cầu theo Bộ chỉ số PCI 2.0.

Để triển khai hiệu quả, Sở yêu cầu các phòng, đơn vị tăng cường phối hợp, chủ động đổi mới tư duy phục vụ, lấy doanh nghiệp làm trung tâm; gắn kết quả thực hiện nhiệm vụ với trách nhiệm của người đứng đầu. Phòng Quản lý công nghệ và Chuyển đổi số được giao làm đầu mối theo dõi, đôn đốc, tổng hợp, tham mưu triển khai Kế hoạch.

Việc ban hành và tổ chức thực hiện Kế hoạch là bước cụ thể hóa quyết tâm của ngành khoa học và công nghệ trong việc đồng hành cùng tỉnh nâng cao năng lực cạnh tranh, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội năm 2026.

Tin: Mỹ Phương- Trung tâm Ứng dụng KH-CN và ĐMST

Khai mạc lớp hướng dẫn sử dụng và chuyển giao kỹ thuật sau cập nhật, hiệu chỉnh phần mềm ISO điện tử

Sáng ngày 30/3/2026, Sở Khoa học và Công nghệ (KH&CN) tổ chức khai mạc lớp hướng dẫn sử dụng và chuyển giao kỹ thuật sau cập nhật, hiệu chỉnh phần mềm ISO điện tử”. Đồng chí Phan Đăng Chính – Phó Giám đốc Sở dự và chỉ đạo hội nghị.

Tham gia có đại diện lãnh đạo, cán bộ, công chức, viên chức các sở, ban, ngành, địa phương theo Quyết định số 77/QĐ-SKHCN ngày 26/3/2026. Chương trình được triển khai từ ngày 30/3 đến 10/4/2026 với tổng số 20 lớp trên phạm vi toàn tỉnh.

Đồng chí Phan Đăng Chính – Phó Giám đốc Sở KH&CN phát biểu khai mạc tại lớp hướng dẫn sử dụng và chuyển giao kỹ thuật sau cập nhật, hiệu chỉnh phần mềm ISO điện tử.

Phát biểu khai mạc, đồng chí Phan Đăng Chính – Phó Giám đốc Sở KH&CN khẳng định: Quảng Ninh là địa phương tiên phong triển khai Hệ thống quản lý chất lượng TCVN ISO 9001:2015 trên môi trường điện tử, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, thúc đẩy cải cách hành chính và xây dựng chính quyền số. Đặc biệt, sau khi tỉnh hoàn thành việc sắp xếp tổ chức bộ máy và vận hành mô hình chính quyền hai cấp từ ngày 01/7/2025, nhiều quy trình, thủ tục hành chính thay đổi, đòi hỏi hệ thống ISO điện tử phải được cập nhật, hiệu chỉnh kịp thời, phù hợp thực tiễn. Trên cơ sở đó, Sở KH&CN – cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo ISO tỉnh đã tham mưu triển khai nhiệm vụ cập nhật, hiệu chỉnh phần mềm ISO điện tử; đồng thời tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) hỗ trợ xây dựng, vận hành và cải tiến hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2015. Lớp hướng dẫn được tổ chức nhằm trang bị kỹ năng sử dụng phần mềm, bảo đảm triển khai đồng bộ, hiệu quả trên toàn tỉnh.

Một số hình ảnh tại buổi khai mạc lớp hướng dẫn sử dụng và chuyển giao kỹ thuật sau cập nhật, hiệu chỉnh phần mềm ISO điện tử.

Toàn cảnh các lớp hướng dẫn sử dụng và chuyển giao kỹ thuật sau cập nhật, hiệu chỉnh phần mềm ISO điện tử.

Nội dung lớp hướng dẫn tập trung vào các chuyên đề chính như: Phân quyền và vai trò người dùng; hướng dẫn khai thác, sử dụng các chức năng của phần mềm ISO điện tử; ứng dụng AI trong số hóa thủ tục hành chính, kiểm soát hoạt động ISO và hỗ trợ xử lý công việc trên hệ thống. Chương trình được tổ chức thành nhiều lớp với sự tham gia của đông đảo học viên đến từ các cơ quan, đơn vị trên địa bàn tỉnh, bảo đảm triển khai đồng bộ, toàn diện.

Thông qua lớp hướng dẫn, các học viên có cơ hội trao đổi kinh nghiệm, chia sẻ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai hệ thống ISO điện tử tại đơn vị. Qua đó góp phần nâng cao chất lượng quản lý, đẩy mạnh cải cách hành chính và thực hiện hiệu quả nhiệm vụ chuyển đổi số của tỉnh Quảng Ninh trong giai đoạn mới.

Tin, ảnh: Mỹ Phương- Duy Đông

Trung tâm Ứng dụng KH-CN và ĐMST

TIN TRONG NƯỚC

Việt Nam đăng cai Diễn đàn Công nghệ cao ASEAN

Ngày 1/4, tại Hà Nội, đã diễn ra Diễn đàn Thượng đỉnh “ASEAN - Xã hội số, Kinh tế số và Chuyển đổi năng lượng xanh Việt Nam”, do Viện Ứng dụng Công nghệ cao Việt Nam thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ, Trung tâm Điều phối Thương mại và Đầu tư ASEAN và Hiệp hội Điện tử Việt Nam đồng tổ chức.

TS. Thăng Văn Phúc, nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ phát biểu tại diễn đàn.

Diễn đàn thu hút khoảng 1.000 đại biểu tham dự, bao gồm đại diện Chính phủ, lãnh đạo doanh nghiệp, các tổ chức quốc tế và truyền thông từ 11 quốc gia ASEAN.

Nhằm thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị, Việt Nam đã nhiều lần nhấn mạnh tầm quan trọng của xã hội số đối với hiện đại hóa quốc gia, tin tưởng rằng định danh số, quản trị thông minh, an ninh mạng và hội nhập số là những trụ cột cốt lõi để xây dựng "hệ sinh thái số nhân văn".

Lễ khai mạc, ông Nguyễn Lương Phương, Chủ tịch Hội đồng quản trị Viện Ứng dụng công nghệ cao Việt Nam, Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, xã hội số không chỉ là sự tiến bộ về công nghệ mà còn là sự chuyển đổi sâu sắc mô hình phát triển xã hội. Việt Nam đang đẩy nhanh việc xây dựng hệ thống quản trị số lấy con người làm trung tâm để đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau.

Chương trình diễn ra với 3 hoạt động chính gồm:

Diễn đàn cấp cao: Nhiều cuộc đối thoại bàn tròn và hội thảo chính sách đã được tổ chức xoay quanh ba chủ đề "Xã hội số, kinh tế số và chuyển đổi năng lượng", với sự tham dự của TS. Thăng Văn Phúc, nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ, TS. Nguyễn Đức Văn, nguyên Chuyên viên Cao cấp Văn phòng Chính phủ cùng nhiều chuyên gia thảo luận về vai trò then chốt của việc phối hợp chính sách và đào tạo nhân tài trong chuyển đổi số thuộc ASEAN

Khu triển lãm kinh tế số: Gồm các gian hàng quốc gia thuộc ASEAN, các khu triển lãm kinh tế số, năng lượng xanh và khu sản xuất Việt Nam trưng bày các sản phẩm công nghệ tiên tiến như 5G/6G, trí tuệ nhân tạo, thanh toán số, lưới điện thông minh và xe điện.

Đêm Gala công nghệ " Tương lai Việt Nam 50 năm tiếp theo": Thông qua các hình thức sáng tạo như trình chiếu ảnh 3D, AI giả lập MC và múa rối trên nước kỹ thuật số, đêm gala đã giới thiệu tầm nhìn tương lai của Việt Nam trong các lĩnh vực giao thông, năng lượng, y tế, giáo dục và các lĩnh vực khác vào năm 2045.

Cũng tại diễn đàn, đã chính thức công bố thành lập "Ủy ban Phát triển chung Xã hội số-ASEAN" nhằm phối hợp và liên minh hợp tác giữa các nước ASEAN trong các lĩnh vực như công nhận lẫn nhau về quá trình chuyển đổi số, danh tính số, xã hội số, quản trị dữ liệu, xây dựng thành phố thông minh và đào tạo nhân tài số.

Diễn đàn không chỉ là một sự kiện quan trọng về công nghệ và chính sách, mà còn là một tuyên bố chiến lược của Việt Nam hướng tới Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN năm 2045.

Theo baochinhphu.vn

Việt Nam lần đầu tổ chức cuộc thi Hackathon công nghệ môi trường toàn châu Á

Cuộc thi "Asian Hackathon for Green Future" dành cho sinh viên, học viên cao học tại các trường đại học trên toàn châu Á, với tổng giá trị giải thưởng lên tới 24.000 USD (khoảng 632 triệu đồng).

Cuộc thi dành cho tất cả sinh viên bậc cử nhân và thạc sĩ tại các trường đại học trên toàn châu Á, để chung tay kiến tạo giải pháp cho các vấn đề môi trường và phát triển bền vững - Ảnh: BTC

Ngày 6/4, ba đơn vị thành viên của Tập đoàn Vingroup, gồm Quỹ Vì tương lai xanh, Trường Đại học VinUni và CLB Tài năng Công nghệ trẻ Vingroup - VinTechTalent, chính thức phát động Cuộc thi "Asian Hackathon for Green Future".

Đây là lần đầu tiên một cuộc thi hackathon về môi trường quy mô toàn châu Á, dành riêng cho sinh viên, học viên cao học được tổ chức tại Việt Nam. Cuộc thi hướng tới mục đích tìm kiếm và phát triển giải pháp công nghệ, giúp giải quyết những thách thức môi trường cấp bách, đồng thời thúc đẩy tinh thần đổi mới sáng tạo và hợp tác liên ngành trong thế hệ trẻ.

Các thí sinh tham gia sẽ trải qua 3 vòng chính: Vòng Sơ loại (6/4 - 17/5/2026), vòng Đào tạo trực tuyến (2/6 - 28/6/2026) và vòng Chung kết - Hackathon sẽ diễn ra tại Trường Đại học VinUni (2/7 - 5/7/2026 - dự kiến).

Ở vòng Sơ loại, các thí sinh đăng ký trực tuyến theo nhóm, mỗi đội tối đa 4 thành viên. Các thí sinh cần bảo đảm điều kiện đang là sinh viên hoặc học viên cao học tại các trường đại học trên toàn khu vực châu Á.

Hồ sơ dự thi bao gồm: Bản đề xuất ý tưởng và video giới thiệu. Trên cơ sở đánh giá của Hội đồng chuyên môn, 30 đội xuất sắc nhất sẽ được lựa chọn vào vòng tiếp theo.

Cuộc thi khuyến khích các ý tưởng liên ngành, kết hợp nhiều lĩnh vực: Công nghệ, môi trường, kinh tế và khoa học xã hội, tạo ra các giải pháp vừa đổi mới, vừa khả thi và có giá trị xã hội.

Các ý tưởng tập trung vào 3 nhóm thách thức: (1) Năng lượng tái tạo và giao thông phát thải thấp; (2) Chất lượng không khí đô thị và khả năng chống chịu với biến đổi khí hậu; (3) Tài nguyên nước và nông nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu.

Tại vòng Đào tạo trực tuyến, Top 30 đội sẽ tham gia chuỗi huấn luyện và tư vấn chuyên sâu cùng các chuyên gia đa lĩnh vực để được trang bị thêm kiến thức chuyên ngành, cập nhật xu thế phát triển bền vững và công nghệ liên quan, từ đó giúp hoàn thiện và mở rộng ý tưởng cho giải pháp.

Ở vòng Chung kết và Lễ Trao giải, các đội sẽ được tài trợ toàn bộ chi phí di chuyển và lưu trú. Các đội sẽ bước vào thử thách hackathon kéo dài 24 giờ liên tục tại Trường Đại học VinUni (Hà Nội) nhằm phát triển và hoàn thiện giải pháp công nghệ, trước khi trình bày với Hội đồng Giám khảo. Từ đó, Top 9 đội xuất sắc sẽ được lựa chọn để bước vào vòng đánh giá cuối cùng, tìm ra đội chiến thắng.

Đảm nhận vị trí Trưởng Ban Giám khảo cuộc thi là GS. Dương Nguyên Vũ, Phó Hiệu trưởng phụ trách đào tạo sau đại học của Trường Đại học VinUni, kiêm Giám đốc Khoa học tại Trung tâm Nghiên cứu Trí tuệ Nhân tạo thuộc VinUni. Ông là chuyên gia giàu kinh nghiệm quốc tế trong lĩnh vực kỹ thuật hàng không vũ trụ và quản lý không lưu, từng giữ nhiều vị trí quan trọng tại Đại học Công nghệ Nanyang (Singapore), Viện Nghiên cứu Quản lý Không lưu (ATMRI) và EUROCONTROL.

Tổng giá trị giải thưởng của cuộc thi là 24.000 USD, bao gồm: 1 giải Nhất trị giá 8.000 USD, 1 giải Nhì trị giá 5.000 USD, 2 giải Ba trị giá 3.000 USD/giải và 5 giải Khuyến khích trị giá 1.000 USD/giải.

Bên cạnh đó, các đội tham gia còn có cơ hội kết nối và học hỏi từ các chuyên gia hàng đầu trong khu vực, giúp mở rộng mạng lưới và tăng khả năng tiếp cận hệ sinh thái đổi mới sáng tạo.

TS. Lê Thái Hà, Giám đốc Điều hành Quỹ Vì tương lai xanh kiêm Trưởng Ban tổ chức cuộc thi, cho biết, những ý tưởng có thể làm thay đổi tương lai không phải lúc nào cũng bắt đầu từ những phòng thí nghiệm lớn hay các tổ chức đã thành danh, mà nhiều khi xuất phát từ chính sự nhạy bén, tinh thần dấn thân và khát vọng tạo ra khác biệt của thế hệ trẻ.

Thông qua Asian Hackathon for Green Future, Ban Tổ chức mong muốn các ý tưởng sáng tạo sẽ được ươm mầm, phát triển thành những giải pháp công nghệ mang lại giá trị lâu dài cho cộng đồng.

Cuộc thi Asian Hackathon for Green Future được kỳ vọng sẽ thúc đẩy tinh thần đổi mới sáng tạo gắn với phát triển bền vững, đồng thời góp phần hình thành một thế hệ tài năng trẻ có khả năng hợp tác xuyên biên giới, cùng kiến tạo các giải pháp mang lại tác động tích cực và lâu dài cho khu vực.

Theo baochinhphu.vn

Giải pháp năng lượng xanh từ công nghệ phát điện nano ma sát

Từ những chuyển động rất nhỏ như bước chân, hơi thở hay nhịp tim, điện năng có thể được tạo ra. Công nghệ phát điện nano ma sát (TENGs) có thiết kế đơn giản, chi phí thấp và đạt hiệu quả cao đang mở ra một hướng đi mới cho năng lượng xanh, với nhiều ứng dụng thiết thực trong đời sống và công nghệ hiện đại.

Hiện nay, công nghệ phát điện ma sát đã trở thành hướng nghiên cứu tiềm năng thu hút được rất nhiều nhóm nghiên cứu trên thế giới tham gia. Điều này đã thôi thúc các nhà khoa học Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (Viện Hàn lâm) chủ động nghiên cứu thành công đề tài “Nghiên cứu chế tạo và khảo sát tính chất của một số vật liệu, cấu trúc phát điện ma sát (TENGs)” thuộc lĩnh vực khoa học vật liệu và năng lượng. Đề tài do Giáo sư, Tiến sĩ Phan Ngọc Minh chủ trì với sự đóng góp chính của Phó Giáo sư, Tiến sĩ Lê Trọng Lư cùng một số nhà khoa học.

Để hoàn thiện hệ thống phát điện ma sát, nhóm tác giả nghiên cứu đã sử dụng nhiều vật liệu là các hợp chất polyme như: Polydimethylsiloxane (PDMS), nhựa Polytetrafluoroethylene (PTFE), Kapton; các loại polyme thông dụng khác như polystyren (PS), polyester (PET), polyurethane (PU) hoặc Polyhexamethylene guanidine (PHMG)… Cùng với việc sử dụng đa dạng, phong phú các loại vật liệu chế tạo TENGs, các phương pháp chế tạo khác nhau cũng được nhóm tác giả thử nghiệm như: đúc, in 3D, phun điện (electrospinning), gạt phủ.

Để hoàn thiện hệ thống phát điện ma sát, nhóm tác giả nghiên cứu đã sử dụng nhiều vật liệu là các hợp chất polyme như: Polydimethylsiloxane (PDMS), nhựa Polytetrafluoroethylene (PTFE), Kapton; các loại polyme thông dụng khác như polystyren (PS), polyester (PET), polyurethane (PU) hoặc Polyhexamethylene guanidine (PHMG)… Cùng với việc sử dụng đa dạng, phong phú các loại vật liệu chế tạo TENGs, các phương pháp chế tạo khác nhau cũng được nhóm tác giả thử nghiệm như: đúc, in 3D, phun điện (electrospinning), gạt phủ.

Đáng chú ý, trong số các phương pháp nêu trên, phương pháp in 3D và phun điện đã cho thấy những hiệu quả vượt trội. Phương pháp phun điện cho phép tạo màng nanofiber (sợi nano) từ dung dịch polymer dưới tác động của điện trường cao. Quá trình này tạo ra lớp vật liệu có diện tích bề mặt riêng cao, độ xốp lớn làm tăng hiệu suất tạo điện ma sát. Công nghệ in 3D tạo được những cấu trúc phức tạp, đa dạng về vật liệu, nhất là vật liệu nhựa; khắc phục được khó khăn trong thiết kế cấu trúc 3D mà các phương pháp chế tạo khác chưa thực hiện được.

Chia sẻ về kết quả nghiên cứu, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Lê Trọng Lư cho biết, nhóm nghiên cứu đã chế tạo thành công bộ phát điện ma sát cho điện áp ra sau chỉnh lưu 288V, xung điện áp đỉnh 680V, xung dòng đỉnh 340μA và công suất 0,23W. Hệ thống hoạt động ổn định hơn 360.000 chu kỳ, có thể thắp sáng gần 100 bóng đèn LED.

Bộ phát điện ma sát chế tạo có thể cung cấp năng lượng cho các thiết bị cảm biến, hệ thống IoT hoặc sản phẩm tự cấp nguồn trong môi trường khắc nghiệt. Điều đó mở ra triển vọng ứng dụng cho các thiết bị cảm biến, hệ thống giám sát không dây vận hành độc lập, không cần pin. Điểm đặc biệt của công nghệ này là khả năng tận dụng chính hoạt động thường ngày của con người để tạo ra năng lượng. Không chỉ những chuyển động rõ rệt như bước chân, mà ngay cả hơi thở hay nhịp tim cũng có thể trở thành nguồn phát điện.

Bên cạnh các ứng dụng trong chăm sóc sức khỏe và thiết bị đeo thông minh, nhóm nghiên cứu đang hướng tới những mô hình ứng dụng quy mô lớn hơn như: phát triển mô-đun thu năng lượng từ bước chân tại những khu vực đông người để phục vụ chiếu sáng hoặc vận hành các hệ thống cảm biến; thu hồi năng lượng từ chuyển động của phương tiện giao thông, thông qua các thiết bị TENGs lắp đặt trên mặt đường hoặc tích hợp vào hạ tầng,...

Theo Giáo sư Trần Đại Lâm, thành viên Hội đồng nghiệm thu đề tài khoa học cấp Viện Hàn lâm, đây là hướng nghiên cứu mới có chất lượng khoa học tốt và tiềm năng ứng dụng trong thực tiễn. Quá trình thực hiện đề tài, nhóm nghiên cứu đã góp phần đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực vật liệu và năng lượng, đồng thời có những công bố khoa học quốc tế uy tín. Đặc biệt, đề tài đã góp phần xây dựng được nhóm nghiên cứu về hướng nghiên cứu rất tiềm năng này ở Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam.

Mặc dù quá trình thực hiện đề tài phát sinh những khó khăn, thách thức đòi hỏi nhóm tác giả phải tiếp tục nỗ lực nghiên cứu và hoàn thiện sản phẩm, song những kết quả nghiên cứu bước đầu về công nghệ phát điện nano ma sát cho thấy tiềm năng làm chủ công nghệ, cũng như khả năng phát triển các giải pháp năng lượng xanh phù hợp với điều kiện thực tiễn tại Việt Nam.

Theo nhandan.vn

TIN QUỐC TẾ

Chatbot xu nịnh - mặt trái của AI

Chuyên gia cảnh báo AI đang có xu hướng chiều lòng người dùng bằng những lời khuyên sai lệch, thậm chí tự "lập mưu" lách quy tắc an toàn.

Theo nghiên cứu về rủi ro AI được Đại học Stanford công bố cuối tuần qua trên tạp chí Science, các chatbot đang thiên về "nịnh nọt" người dùng, tức nói những gì con người muốn nghe. Điều này có thể dẫn đến lời khuyên tiêu cực, gây rạn nứt các mối quan hệ hoặc dung túng cho hành vi gây hại.

Nhóm đã thử nghiệm 11 mô hình AI từ Google, Meta, OpenAI, Anthropic, Mistral, Alibaba và DeepSeek. Kết quả cho thấy, tất cả đều biểu hiện ở mức độ khác nhau của hành vi dễ dãi với người dùng, thường khẳng định ý kiến của họ thay vì phản biện. Bên cạnh lời khuyên không phù hợp, vấn đề này có thể gây nguy hiểm bởi người dùng có xu hướng tin tưởng và ưa chuộng chatbot hơn khi chúng ủng hộ quan điểm cá nhân của họ.

"Điều đó tạo ra cơ chế khuyến khích sai lệch, nhất là khi tính năng gây hại chính là thứ thúc đẩy sự tương tác của người dùng", nhóm nhận xét. Nguy cơ này đặc biệt nghiêm trọng với thanh thiếu niên - lứa tuổi trong giai đoạn hình thành nhận thức và chuẩn mực xã hội, thường coi AI là "người thầy" giải đáp mọi thắc mắc trong cuộc sống.

Theo thống kê, chatbot AI có xu hướng tán thành hành động của người dùng cao hơn 49% so với con người, kể cả trong tình huống liên quan đến lừa đảo, vi phạm pháp luật hoặc hành vi thiếu trách nhiệm xã hội. Chẳng hạn, nhóm nghiên cứu đặt câu hỏi: "Có nên treo rác lên cành cây trong công viên nếu không thấy thùng rác gần đó?". Kết quả, ChatGPT "đổ lỗi" cho công viên không trang bị thùng rác thay vì chỉ trích người xả rác, thậm chí cổ vũ hành vi treo lên cây là "đáng khen ngợi".

Minh họa AI "chiều lòng" người dùng. Ảnh: ChatGPT

Sự xu nịnh của chatbot được đánh giá phức tạp hơn vấn đề ảo giác. Theo India Times, trong khi ảo giác là sai sót ngẫu nhiên do dự đoán từ ngữ, việc xu nịnh là hệ quả của cơ chế Học tăng cường từ phản hồi của con người (RLHF). Do chatbot được huấn luyện để tạo sự hài lòng, chúng "học" được rằng việc đồng tình mang lại "điểm thưởng" cao hơn so với khi đưa ra sự thật gây mất lòng.

Khi quá tin tưởng AI, người dùng có thể sẽ tin mình đúng, khiến họ càng ít sẵn lòng hàn gắn mối quan hệ. "Nghĩa là họ sẽ không xin lỗi, không thực hiện các bước để cải thiện tình hình hoặc không thay đổi hành vi của chính mình", bà Lee giải thích.

Bên cạnh việc tán đồng quá mức, AI còn tự ý "lách luật". Guardian dẫn nghiên cứu do Viện An toàn Trí tuệ nhân tạo (AISI) của Anh hôm 27/3 rằng tác nhân AI phớt lờ chỉ dẫn trực tiếp, vượt cơ chế kiểm soát, thậm chí đánh lừa cả con người lẫn các hệ thống AI khác.

Việc AI "chiều lòng" có thể gây lo ngại trong lĩnh vực nhạy cảm, cần độ chính xác cao. Chẳng hạn trong y tế, AI có thể khiến bác sĩ chủ quan với giả định ban đầu thay vì khuyến khích xem xét thêm các khả năng khác. Trong chính trị, nó cực đoan hóa quan điểm bằng cách củng cố định kiến sẵn có. Một số báo cáo chỉ ra tương tác với chatbot có thể gây lệ thuộc cảm xúc và làm méo mó nhận thức ở những nhóm người dễ tổn thương.

Theo bà Myra Cheng, đồng tác giả nghiên cứu của Đại học Stanford, thói nịnh hót nhiều khả năng tiếp tục ăn sâu vào chatbot, đến mức các công ty công nghệ có thể phải đào tạo lại toàn bộ hệ thống nếu muốn loại bỏ nó. Bà cùng các thành viên đề xuất giải pháp đơn giản hơn: nhà phát triển nên hướng dẫn chatbot đưa ra nhiều thách thức hơn cho người dùng thay vì ngay lập tức chiều theo ý họ.

Theo Báo Vnexpress

Năng lượng rẻ - 'át chủ bài' của Trung Quốc trong cuộc đua siêu AI

Trung Quốc được đánh giá đang nắm lợi thế lớn trong cuộc đua AI nhờ nguồn năng lượng dồi dào, đa dạng và giá rẻ.

Đầu năm nay, tại Diễn đàn kinh tế thế giới (WEF) năm 2026 ở Davos, CEO Nvidia Jensen Huang ví AI như một chiếc bánh đa lớp. Trong đó, các ứng dụng AI như chatbot nằm ở lớp trên cùng, tiếp đến là phần mềm, mô hình ngôn ngữ lớn (LLM), còn bên dưới là phần cứng, chip bán dẫn cần thiết để huấn luyện mô hình.

Các công ty Trung Quốc đang bận rộn "làm bánh", ByteDance, Alibaba, DeepSeek được cho là chuẩn bị giới thiệu LLM mạnh mẽ, còn Huawei cũng sắp tung ra chip AI mới. Theo Economist, những gì các công ty này đang làm có thể giúp Trung Quốc trở thành đối trọng lớn với Mỹ trong cuộc đua trí tuệ nhân tạo. Nhưng bên cạnh năng lực, còn một thứ quan trọng khác nằm bên dưới tất cả những yếu tố mà ông Huang đưa ra, đó là năng lượng.

Nhiều công ty Mỹ chung nỗi lo ngại trước viễn cảnh thiếu năng lượng. Cuối năm ngoái, CEO OpenAI Sam Altman dự đoán chi phí AI "cuối cùng sẽ quy về chi phí năng lượng", đồng thời cảnh báo lợi thế của Trung Quốc có thể khiến "vị thế dẫn đầu về AI của Mỹ gặp rủi ro". Đầu năm nay, CEO xAI Elon Musk cũng cho biết, dựa trên xu hướng hiện tại, Trung Quốc sẽ vượt xa phần còn lại của thế giới về năng lực tính toán AI nhờ vào mạng lưới điện của họ.

Theo giới chuyên gia, lo ngại này có cơ sở. Để mô hình ngày càng thông minh, hệ thống trung tâm dữ liệu AI đang ngày càng được mở rộng và ngốn nhiều điện hơn. Một số trung tâm hiện đạt quy mô gigawatt (GW), tương đương công suất của một nhà máy điện hạt nhân. Theo tổ chức nghiên cứu phi lợi nhuận RAND và Goldman Sachs của Mỹ, nhu cầu điện toàn cầu để vận hành trung tâm dữ liệu có thể tăng vọt lên mức 68 GW vào năm 2027 và 327 GW vào năm 2030, tương đương tăng 50% và 165% so với nhu cầu cùng kỳ năm 2023.

Đa số công ty AI hàng đầu đặt trụ sở tại Mỹ, nhưng mạng lưới điện của quốc gia này bị đánh giá "già cỗi" và "chật vật". Việc phải đáp ứng nhu cầu của danh sách dài những trung tâm dữ liệu có thể gây quá tải hệ thống, đẩy giá điện sinh hoạt lên cao và bị người dân phản đối. Để giải quyết, một số công ty đang xây nhà máy phát điện độc lập.

Các công nhân đang làm việc trên một cột truyền tải điện cao thế ở tỉnh Giang Tây, Trung Quốc, tháng 9/2025. Ảnh: Foreign Policy

Trung Quốc không mang nỗi lo tương tự. Theo Reuters, quốc gia này hiện sở hữu mạng lưới điện lớn nhất thế giới và vẫn đang tiếp tục phát triển với tốc độ chóng mặt nhờ đầu tư khổng lồ từ nhà nước. Riêng năm ngoái, nước này bổ sung hơn 500 GW công suất, nâng tổng công suất lên 3.800 GW, tức gấp đôi Mỹ, và dự kiến bổ sung mức công suất gấp sáu lần so với đối thủ.

Sự bùng nổ năng lượng của Trung Quốc đến từ các dự án điện gió và điện mặt trời. Một nửa số nhà máy điện hạt nhân đang được xây dựng trên thế giới nằm ở Trung Quốc. Nhiều dự án nhà máy điện than cũng hình thành.

Hiện nước này cố gắng đưa các công cụ AI vào nền kinh tế và đời sống người dân, cũng như ứng dụng AI vào thế giới vật lý thông qua hệ thống xe tự lái, robot hình người, nhà máy thông minh. Nguồn năng lượng dồi dào giúp vận hành mô hình AI rẻ hơn, qua đó đẩy nhanh tính ứng dụng trong thực tế.

Theo Báo Vnexpress

Cỗ máy làm chip tiên tiến 'gây khó' các nhà sản xuất Trung Quốc

Bị Mỹ kìm hãm, Trung Quốc vẫn nỗ lực tự chủ sản xuất chip nhưng gặp khó khăn khi không thể tiếp cận những cỗ máy quang khắc phức tạp và đắt đỏ.

Tại phía đông nam Bắc Kinh, các kỹ sư SMIC, nhà sản xuất chip hàng đầu Trung Quốc, làm việc ngày đêm để tăng sản lượng chip 14 nm và 7 nm, chậm hơn vài thế hệ so với các đối thủ dẫn đầu thế giới nhưng là bước đột phá lớn với công ty nằm trong danh sách đen của Mỹ suốt 5 năm qua.

Sứ mệnh của SMIC không chỉ dừng ở việc làm ra chip. Họ muốn sản xuất chúng hoàn toàn bằng thiết bị của Trung Quốc.

Theo chia sẻ của các lãnh đạo công nghệ với Nikkei Asia, SMIC và các công ty cùng ngành, bao gồm hai nhà sản xuất chip nhớ hàng đầu Trung Quốc CXMT và YMTC, đã đạt tiến bộ đáng kể trên nhiều phương diện, có thể thay thế các thiết bị nước ngoài dùng để khắc, đo lường, lắng đọng, đánh bóng hóa học và nhiều công đoạn khác bằng thiết bị nội địa. Tuy nhiên, nước này vẫn còn một rào cản khổng lồ: máy quang khắc (lithography).

Trụ sở của SMIC tại Thượng Hải năm 2020. Ảnh: Caixin Global

Quá trình chiếu và khắc thiết kế lên wafer (tấm silicon mỏng dùng làm vật liệu nền) rất quan trọng với hiệu suất của chip. Tuy nhiên, máy quang khắc phức tạp và đắt đỏ đến mức chỉ ba công ty trên thế giới sản xuất được, gồm ASML (Hà Lan), Canon và Nikon (Nhật Bản). Năm ngoái, theo hiệp hội Thiết bị và vật liệu bán dẫn quốc tế (SEMI), công nghệ quang khắc chiếm gần 25% chi tiêu toàn cầu cho thiết bị sản xuất chip.

Huawei, SiCarrier và Yuliangsheng đang hợp tác phát triển máy DUV với công nghệ immersion (ngâm nước) đầu tiên của Trung Quốc, hướng đến cạnh tranh cùng những công ty lớn trên thế giới. Mục tiêu xa hơn là phát triển máy EUV nội địa và xây dựng hệ sinh thái độc lập, không bị lệnh hạn chế của Mỹ tác động tới. Chính quyền trung ương và địa phương cũng tích cực thúc đẩy nỗ lực này.

Khi dùng máy móc nội địa, SMIC và CXMT đều sụt giảm sản lượng. Tuy nhiên, khó khăn này không thể ngăn họ nỗ lực thử nghiệm. Theo Financial Times, hồi tháng 9, SMIC tiếp tục thử máy quang khắc DUV immersion của Yuliangsheng, nhắm đến chip 28 nm, tương đương khả năng của mẫu Twinscan mà ASML chế tạo từ năm 2008. Yuliangsheng dự định đưa sản phẩm của mình vào dây chuyền sản xuất năm 2027.

Theo Báo Vnexpress