Tăng giá trị sản xuất từ chuyển đổi cơ cấu cây trồng

26/04/2021 14:05

     Trong những năm gần đây, thực hiện chủ trương chuyển đổi cơ cấy cây trồng, nhiều địa phương của tỉnh Quảng Ninh đã tích cực chuyển đổi cơ cấu cây trồng theo hướng nâng cao giá trị gia tăng, phát huy hiệu quả sử dụng đất, ứng phó với biến đổi khí hậu là chủ trương đang khẳng định tính thiết thực, tính hiệu quả.

     (1). Kế hoạch chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất lúa giai đoạn 2017-2020.

     - Thực hiện Đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Sở Nông nghiệp và PTNT kết hợp với  địa phương chỉ đạo, tổ chức triển khai thực hiện, vận động nông dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất trồng lúa sang trồng cây hàng năm, trồng cây ăn quả để nâng hiệu quả sử dụng đất và nâng cao thu nhập cho người sản xuất.

     - Việc chuyển đổi này đã được các địa phương hưởng ứng thực hiện và bước đầu mang lại kết quả tích cực, góp phần hình thành các vùng sản xuất tập trung, mở ra hướng phát triển mới cho người sản xuất. Kết quả từ giai đoạn 2017-2020, trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh đã đăng ký chuyển đổi 441 ha đất trồng lúa sang trồng cây hàng năm và 96 ha đất trồng lúa sang trồng cây lâu năm.

     (2). Kết quả đạt được

Diện tích chuyển đổi cơ cấu cây trồng từ trồng lúa sang trồng cây hàng năm trên địa bàn toàn tỉnh đã thực hiện đến năm 2020 là: 3.064,1 ha. Trong đó chuyển đổi theo Kế hoạch là: 441ha; Tự chuyển đổi là 2.623,1 ha.

     + Các mô hình chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất trồng lúa sang cây hàng năm trên địa bàn tỉnh chủ yếu là chuyển sang trồng các loại rau, ngô, dong riềng, hoa cho hiệu quả cao hơn so với trồng lúa. Một số mô hình tiêu biểu như: mô hình trồng  ngô cao sản, ngô sinh khối tại các huyện Bình Liêu, Đầm Hà, Hải Hà, Tiên Yên cho lợi nhuận cao hơn so với trồng lúa trên 10 triệu đồng/ha; mô hình trồng cây dong riềng tại huyện Bình Liêu cho lợi nhuận cao hơn so với trồng lúa trên 25 triệu đồng/ha/năm.

Ảnh: Mô hình chuyển đổi trồng lúa sang trồng ngô tại miền Đông của Tỉnh.

     + Chuyển đổi cơ cấu cây trồng từ đất trồng lúa sang trồng cây lâu năm (cây ăn quả):  Chuyển sang trồng cây lâu năm 96 ha (vải chín sớm 56 ha; ổi, cam 40  ha). Việc chuyển đổi từ đất trồng lúa sang trồng cây lâu năm kết hợp với việc ứng dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật mới vào sản xuất, sản xuất theo hướng hữu cơ; tiêu chuẩn VietGAP tại thành phố Uông Bí cho thu nhập bình quân trên 270 triệu đồng/ha/năm; mô hình trồng ổi tại thành phố Hạ Long cho thu nhập trung bình trên 300 triệu đồng/ha/năm đã góp phần giúp người dân nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống người sản xuất trồng trọt.

Ảnh: mô hình chuyển đổi vải chín sớm Phương Nam-Uông Bí

     (3). Định hướng và giải pháp để thực hiện chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất lúa giai đoạn 2021- 2030.

     *Định hướng chuyển đổi:

     + Do ảnh hưởng của biến đổi khí hậu, sản xuất lúa ngày càng khó khăn, để tiếp tục phát huy hiệu quả từ việc chuyển đổi đất trồng lúa sang trồng cây hàng năm, cây ăn quả Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn kết hợp với Sở, ngành và địa phương tiếp tục tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh xây dựng Kế hoạch chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất trồng lúa giai đoạn 2021-2025, định hướng đến năm 2030. Theo Kế hoạch diện tích đất lúa dự kiến chuyển đổi 2.431,8 ha, (chuyển sang trồng cây hàng năm là 934,8 ha, chuyển sang trồng cây lâu năm là 1.406,6 ha, chuyển sang trồng lúa kết hợp với nuôi trồng thủy sản 90,4). Trong đó, năm 2021 chuyển đổi 559,88 ha; định hướng đến năm 2030 dự kiến diện tích chuyển đổi 632,8 ha.

     * Giải pháp đề xuất thực hiện:

     - Tuyên truyền, nâng cao nhận thức: Tăng cường công tác tuyên truyền, quán triệt đầy đủ, sâu rộng nội dung chuyển đổi, tạo đồng thuận cao của cả hệ thống chính trị từ tỉnh đến cơ sở và cộng đồng doanh nghiệp, người dân nhằm thay đổi nhận thức, tư duy, tập quán sản xuất theo hướng liên kết, liên doanh để hình thành vùng sản xuất tập trung; chuyển đổi theo loài cây trồng trên đất trồng cây lúa kém hiệu quả nhằm khai thác lợi thế, tiềm năng của từng vùng trên địa bàn toàn tỉnh.

     -  Xác định cơ cấu cây trồng phù hợp với từng vùng chuyển đổi, từng chất đất, tập quán sản xuất cũng như nhu cầu của thị trường; tăng cường công tác chuyển giao, ứng dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật mới vào sản xuất phù hợp với từng loại cây trồng cho hiệu quả kinh tế cao.

     - Đẩy mạnh các hình thức liên kết sản xuất

     +Tạo điều kiện thuận lợi để các doanh nghiệp liên kết sản xuất - chế biến - tiêu thụ với nông dân và các tổ chức đại diện của nông dân tạo thành vùng sản xuất hàng hóa lớn;

     + Tập trung phát triển, nhân rộng các mô hình liên kết giữa doanh nghiệp -  nông dân thông qua hợp đồng;

     +Phát huy vai trò của các tổ chức chính trị xã hội trong việc vận động tuyên truyền tổ chức lại sản xuất nông nghiệp;

     + Xây dựng chính sách khuyến khích tổ chức sản xuất hàng hóa quy mô lớn, khắc phục tình trạng sản xuất nhỏ lẻ, manh mún  với yêu cầu đảm bảo an toàn thực phẩm, dịch bệnh, môi trường và an sinh xã hội.

     - Công tác quản lý nhà nước: Tăng cường công tác quản lý nhà nước về giống, vật tư nông nghiệp. Đồng thời, triển khai thực hiện tốt công tác dự tính, dự báo và phòng trừ sinh vật gây hại trên cây trồng  để hạn chế thiệt hại đến mức thấp nhất. Thực hiện tốt công tác thông tin thị trường tiêu thụ nông sản, xúc tiến thương mại, quảng bá, xây dựng nhãn hiệu, thương hiệu, chỉ dẫn địa lý và truy xuất nguồn gốc. Thúc đẩy phát triển công nghiệp chế biến, bảo quản nông, vừa nâng cao hiệu quả sản xuất, vừa tiêu thụ kịp thời nông sản cho nông dân và đa dạng hóa sản phẩm cho tiêu dùng. Đầu tư hoàn thiện cơ sở hạ tầng phục vụ phát triển sản xuất nông nghiệp, ưu tiên các vùng chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất trồng lúa quy mô lớn.

     Để việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất lúa đạt được hiệu quả cao, người sản xuất hưởng ứng rộng rãi, ngành nông nghiệp Quảng Ninh định hướng xây dựng các vùng chuyển đổi cơ cấu cây trồng gắn kết các hoạt động du lịch sinh thái để nâng cao giá trị gia tăng cho nông sản; các địa phương cần gắn công tác chuyển đổi với thị trường để đảm bảo đầu ra cho nông sản và có chính sách hỗ trợ nông dân về vốn, kỹ thuật, công nghệ để việc chuyển đổi có thể triển khai trên diện rộng. Qua đó, đưa hoạt động chuyển đổi cơ cấu cây trồng của Tỉnh ngày càng phát triển cả về chiều sâu, chiều rộng và tính bền vững.

Phạm Đức Thắng (Chi cục Trồng trọt và BVTV)


Tìm kiếm theo chuyên mục - nội dung - ngày tháng

Tin Nóng
Tin tiêu điểm

Lịch công tác trống

Website liên kết
Thống kê truy cập
Hôm nay: 337
Đã truy cập: 2356523