Thực hiện Luật Thủy sản 2017; các Nghị định, Thông tư hướng dẫn thực hiện Luật thủy sản 2017; Chỉ thị số 45/CT-TTg ngày 13/12/2017 của Thủ tướng Chính phủ về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU); Chỉ thị số 18-CT/TU ngày 01/9/2017 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về tăng cường công tác quản lý khai thác, bảo vệ nguồn lợi thủy sản trên địa bàn tỉnh; Quyết định số 81/QĐ-TTg ngày 13/2/2023 của Thủ tướng Chính phủ Ban hành Kế hoạch hành động chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định, chuẩn bị làm việc với Đoàn Thành tra của Ủy ban Châu Âu lần thứ 4; các văn bản chỉ đạo của Bộ Nông nghiệp và PTNT, UBND tỉnh Quảng Ninh về chống khai thác IUU trên địa bàn tỉnh; thời gian qua, Sở Nông nghiệp và PTNT đã tham mưu, báo cáo UBND tỉnh tham mưu UBND tỉnh tổ chức thực hiện có kết quả, hiệu quả các giải pháp chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định, đặc biệt công tác kiểm tra, xử lý, ngăn chặn tình trạng khai thác thủy sản trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh: (1) Tham mưu UBND tỉnh ban hành Quyết định số 2418/2014/QĐ-UBND ngày 22/10/2014 về việc ban hành quy chế quản lý Nhà nước về hoạt động khai thác thủy sản trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh, trong đó phân cấp quản lý cho các địa phương, đơn vị. (2) Triển khai thực hiện thường trực đường dây nóng Bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản theo Quyết định số 04/2017/QĐ-UBND ngày 11/8/2017 của UBND tỉnh 24/24 giờ để tiếp nhận xử lý thông tin phản ánh của người dân. (3) Tăng cường công tác tuyên truyền, nhất là trên các phương tiện thông tin đại chúng để người dân không sử dụng các công cụ, ngư cụ cấm sử dụng khai thác tận diệt nguồn lợi thủy sản, gây ô nhiễm môi trường. (4) Xây dựng và triển khai Kế hoạch phối hợp Kiểm tra kiểm soát tàu cá, sản lượng khai thác và phòng, chống khai thác IUU giai đoạn 2023-2025 giữa 6 tỉnh, thành phố ven biển phía Bắc (Hải Phòng, Quảng Ninh, Thái Bình, Nam Định, Ninh Bình, Thanh Hóa). (5) Tổ chức rà soát, thống kê, lập danh sách tàu cá gồm những tàu đánh bắt và dịch vụ hậu cần đánh bắt nguồn lợi thủy sản trên toàn tỉnh; đưa ra khỏi danh sách tàu cá những tàu, thuyền, cấu trúc nổi không phải là tàu cá, tàu đã hư hỏng, chìm đắm, giải bản, tiêu hủy, chuyển nhượng ra tỉnh ngoài. 

Ông Đỗ Đình Minh – Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản (Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) thông tin tại Hội nghị

      Hiện nay trên địa bàn tỉnh đến 30/4/2023 là 6.005 tàu, trong đó: 5.201 tàu có chiều dài dưới 12m do UBND các địa phương quản lý, tàu cá từ 12m trở lên là 804 tàu do cấp tỉnh quản lý, chiếm 16%; hoạt động nhiều nghề khác nhau. (573 tàu cá có chiều dài từ 12m đến dưới 15m (457 tàu đã được cấp phép khai thác thủy sản, chiếm 79,8%) và 231 tàu cá có chiều dài từ 15m trở lên - 100% tàu đã đăng ký, cấp giấy phép khai thác thuỷ sản và lắp đặt thiết bị giám sát hành trình. 100% tàu cá từ 6 mét trở lên của tỉnh đã được cập nhật trên hệ thống VNFISBASE.

      Thời gian qua, các sở, ban, ngành, địa phương đã triển khai thực hiện có hiệu quả Chỉ thị số 18-CT/TU ngày 01/9/2017 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về tăng cường công tác quản lý khai thác, bảo vệ nguồn lợi thủy sản trên địa bàn tỉnh đã tích cực lãnh đạo, chỉ đạo tuyên truyền các quy định về quản lý tàu cá, về khai thác và bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản, chống khai thác IUU, phòng chống cháy nổ, an toàn giao thông đường thuỷ, an toàn hàng hải, phòng tránh trú bão, tham gia bảo vệ chủ quyền biển đảo. Đến 31/5/2023, các lực lượng chức năng của tỉnh đã tuyên truyền trực tiếp và qua hoạt động kiểm tra, kiểm soát cho hơn 160.000 lượt ngư dân; đăng tải 1.315 tin bài, phóng sự trên Đài Phát thanh - Truyền hình tỉnh, Báo Quảng Ninh, cổng thông tin điện tử tỉnh và các phương tiện thông tin địa phương; in ấn, cấp phát gần 178.500 tờ rơi, pano, áp phích, băng rôn, khẩu hiệu, tài liệu, băng đĩa hình; tổ chức 103 hội nghị tuyên truyền, đối thoại, lớp tập huấn cho gần 10.000 lượt ngư dân… 

Lực lượng chức năng tuyên truyền, phát tờ rơi cho ngư dân

      Về kết quả kiểm tra, xử lý vi phạm: Từ khi hiện Chỉ thị số 18-CT/TU ngày 01/9/2017 đến ngày 31/5/2023, các lực lượng chức năng, UBND các địa phương của tỉnh đã xử phạt gần 8.500 vụ vi phạm, thu nộp ngân sách trên 51,82 tỷ đồng. Tịch thu, tiêu hủy tịch thu tiêu hủy 39 tàu cá và nhiều tang vật vi phạm (kích điện, chã cào, chã ván, lồng bát quái); tổ chức ngăn chặn, xua đuổi 469 phương tiện tàu cá, bè mảng của ngư dân nước ngoài vi phạm chủ quyền, đánh bắt hải sản trái phép. Truy tố xét xử 01 vụ sử dụng kích điện để đánh bắt thuỷ sản đối với ngư dân Nguyễn Văn Lương, sinh năm 1993 thường trú tại phường Phong Cốc, thị xã Quảng Yên, tuyên phạt 06 tháng tù treo; Xử phạt sử dụng, tàng trữ nghề cấm, ngư cụ cấm 34 vụ. Tòa án nhân dân thành phố Hạ Long xét xử sơ thẩm 01 vụ sử dụng kích điện để đánh bắt thuỷ sản đối với ngư dân Vũ Văn Báu, sinh năm 1993 thường trú tại phường Phong Hải - thị xã Quảng Yên, tuyên phạt 12 tháng tù giam. Đối với Sở Nông nghiệp và PTNT, 6 tháng đầu năm 2023 đã xử lý 58 vụ vi phạm, thu nộp ngân sách 997,0 triệu đồng, riêng tại vùng biển thành phố Hạ Long đã xử 33 vụ vi phạm các loại trong đó có 16 vi phạm tàng trữ ngư cụ cấm xử dụng khai thác thủy sản. 

Lực lượng chức năng lập biên bản xử phạt vi phạm hành chính tàu cá vi phạm

      Bên cạnh kết quả đạt được, công tác quản lý, kiểm tra, xử lý, ngăn chặn tình trạng khai thác thủy sản còn một số tồn tại, hạn chế: (1) Cơ sở vật chất, trang thiết bị, phương tiện phục vụ hoạt động tuần tra, kiểm soát còn rất thiếu, nhất là ở các địa phương, vì vậy không đảm bảo cho việc duy trì các hoạt động tuần tra, ngăn chặn, xử lý vi phạm. (2) Số lượng tàu cá lớn, 6.005 tàu nhưng có đến 5.216 tàu chiếm 86,0% tàu khai thác ven bờ, gây áp lực lớn lên nguồn lợi thuỷ sản ven bờ; trong khi số tàu khai thác vùng lộng và xa bờ tăng trưởng chậm. (3) Vùng biển Quảng Ninh nói chung, vịnh Hạ Long nói riêng rát nhiều đảo, nhiều vụng vịnh nên hoạt động khai thác thuỷ sản bằng nghề cấm, ngư cụ, khai thác tại vùng cấm diễn ra ngày càng tinh vi… gây khó khăn cho công tác ngăn chặn, xử lý.

      Nhằm tiếp tục thực hiện có hiệu quả công tác kiểm tra, xử lý, ngăn chặn tình trạng khai thác thủy sản trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh trong thời gian tới, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tiếp tục xác định triển khai thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm: (1) Thực hiện nghiêm túc các nội dung chỉ đạo của Tỉnh ủy, UBND tỉnh về công tác kiểm tra, xử lý trong hoạt động khai thác, bảo vệ và phát triển nguồn lợi thủy sản trên địa bàn tỉnh. (2) Tiếp tục tuyên truyền để các tổ chức, cá nhân năng cao nhận thức, ý thức, trách nhiệm và có các hành động cụ thể, thiết thực, cùng chung sức bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản. (3) Duy trì và đẩy mạnh các giải pháp chống khai thác hải sản IUU. Tăng cường tuần tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trong lĩnh vực thủy sản trên địa bàn được giao quản lý, đặc biệt hành vi vi phạm mang tính huỷ diệt nguồn lợi thuỷ sản và gây hại môi trường. (4) Tham mưu hoàn thiện thể chế, cơ chế, chính sách nhằm khuyến khích chuyển đổi nghề, phát triển thuỷ sản bền vững./.