Lực lượng kiểm ngư tuyên truyền cho ngư dân

      (1) Tỉnh đã kịp thời ban hành các kế hoạch, văn bản chỉ đạo, thực hiện giải pháp về phát triển khai thác, nuôi trồng thủy sản hiệu quả, bền vững; phòng, chống khai thác IUU phù hợp với điều kiện thực tế của tỉnh và những khuyến nghị của EC; (2) Đã từng bước khắc phục các tồn tại hạn chế do Bộ Nông nghiệp và PTNT chỉ ra tại các lần kiểm tra (đặc biệt lần kiểm tra tháng 8/2024), cụ thể: (i) Cơ bản quản lý được tàu cá “3 Không”, “2 Không” và đã đăng ký bổ sung được 1.661 tàu cá theo quy định tại Thông tư số 06/2024/TT-BNNPTNT, (ii) 100% tàu cá hoạt động vùng khơi đã lắp và đồng bộ thiết bị VMS theo quy định, (iii) Công tác xử lý vi phạm được tăng cường, trong năm 2024 đã các lực lượng chức năng đã xử lý 481 vụ việc với số tiền xử phạt là 5.086,8 triệu đồng, trong đó đã xử lý 01 trường hợp mất kết nối VMS với mức phạt 203,5 triệu đồng, Công an Tỉnh truy tố 04 trường hợp do phạm tội Huỷ hoại nguồn lợi thuỷ sản,... tạo tính răn đe đối với các đối tượng vi phạm; (3) Ý thức, nhận thức của cán bộ, chính quyền và ngư dân trong Tỉnh về pháp luật Thủy sản, các quy định về khai thác IUU đã có sự thay đổi thông qua các hoạt động thông tin, tuyên truyền. 

Phối hợp với lực lượng chức năng xử lý ngư dân vi phạm khai thác IUU

      Bên cạnh đó, công tác triển khai công tác phòng, chống khai thác IUU của Tỉnh vẫn còn nhiều tồn tại, khó khăn, vướng mắc, cụ thể: (1) Công tác quản lý đội tàu, cấp phép khai thác thuỷ sản, an toàn thực phẩm còn nhiều bất cập, đặc biệt là việc rà soát, thống kê tàu cá chưa cập nhật đầy đủ, việc xử lý dứt điểm tàu cá “3 không”, “2 không” trên địa bàn Tỉnh chưa triệt để; (2) Tình trạng chủ tàu sử dụng công cụ cấm, nghề cấm ngày càng tinh vi, diễn ra lén lút, đặc biệt tại các khu bảo tồn biển, vùng lõi vịnh Hạ Long… khi không có các lực lượng chức năng; (3) Công tác kiểm soát tàu cá và sản lượng qua các cảng cá, bến cá còn thấp, sản lượng khai báo cập cảng, rời cảng qua hệ thống điện tử eCDT chiếm tỷ lệ rất nhỏ so với sản lượng khai thác toàn Tỉnh; (4) Tàu cá hoạt động xa bờ mất kết nối VMS, tàu cá có dấu hiệu hoạt động sai vùng, đặc biệt là tàu cá nguy cơ xâm phạm vùng biển nước ngoài khi hoạt động giáp ranh với đường biên giới trên biển chưa được điều tra, xác minh đầy đủ; trong khi tỷ lệ xử lý vi phạm quy định VMS, vi phạm vùng khai thác còn thấp, chưa triệt để; (5) Các quy định quản lý, thiết lập khu bảo tồn biển, khu vực bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản, khu vực cấm khai thác có thời hạn còn thiếu; (6) Hạ tầng kỹ thuật đầu tư còn dàn trải, thiếu động bộ, chưa có cảng cá được công bố đủ điều kiện theo quy định; (7) Công tác phối hợp giữa các ngành, địa phương và các lực lượng thực thi pháp luật thuỷ sản hiệu lực, hiệu quả chưa cao. 

Kiểm tra các quy định về hoạt động khai thác thuỷ sản

      Nguyên nhân chủ yếu của những tồn tại, hạn chế nêu trên: (1) Một số địa phương ven biển có đội tàu, quản lý vùng biển rộng lớn nhưng người đứng đầu chính quyền các cấp tại một số địa phương có lúc, có nơi chưa thực sự quan tâm đúng mức dẫn đến kết quả thực hiện chuyển biến chậm, một số địa phương còn thiếu cán bộ có chuyên môn về thủy sản; (2) Do điều kiện kinh tế còn khó khăn, cùng với nhận thức, ý thức còn hạn chế nên vì lợi ích cá nhân vẫn xảy ra trường hợp người dân cố tình vi phạm quy định của pháp luật trong đánh bắt thủy sản; (3) Địa bàn quản lý rộng trong khi lực lượng quản lý mỏng, đặc biệt tỉnh Quảng Ninh có đường biển dài, ngư dân thường tập trung khai thác gần đường phân định dẫn đến nguy cơ xâm phạm vùng biển nước ngoài cao; (4) Thẩm quyền xử phạt của Chi cục Thuỷ sản lực lượng chủ chốt trong công tác kiểm tra biển không còn, mặt khác việc phạt nguội bằng hình ảnh, video, thiết bị VMS chưa áp dụng được do còn thiếu chứng cứ cụ thể.

      Để khắc phục những tồn tại hạn chế và nguyên nhân trên, đồng thời nhằm cụ thể hoá và triển khai Công điện số 111/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, Chỉ thị số 32-CT/TW ngày 10/4/2024 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác chống khai thác thuỷ sản bất hợp pháp, không báo cáo, không theo quy định và phát triển bền vững ngành thuỷ sản, Kế hoạch số 421-KH/TU ngày 12/6/2024 của Tỉnh ủy, Chỉ thị số 18-CT/TU ngày 01/9/2017 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Kế hoạch số 301/KH-UBND ngày 22/12/2022 của UBND Tỉnh về thực hiện Chương trình quốc gia phát triển khai thác thủy sản hiệu quả, bền vững giai đoạn 2022 – 2025, định hướng 2030 gắn với phòng chống khai thác IUU đến năm 2025 trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh, năm 2025, Sở Nông nghiệp và PTNT tiếp tục tham mưu đề xuất UBND Tỉnh tập trung thực hiện các giải pháp chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (khai thác IUU) gắn với quản lý khai thác, bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản năm 2025 trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh, trong đó: (1) Tiếp tục đổi mới nội dung, đa dạng hình thức thông tin, tuyên truyền, tập huấn phù hợp với thực tiễn về công tác khai thác và bảo vệ nguồn lợi thủy sản gắn với phòng, chống khai thác IUU nhằm nâng cao nhận thức, kiến thức, hiểu biết quy định pháp luật về lĩnh vực thủy sản cho ngư dân, cán bộ thực hiện nhiệm vụ tại địa phương; nâng cao chuyên môn nghiệp vụ cho lực lượng kiểm ngư; (2) Quản lý đội tàu và cơ sở cải hoán, đóng mới tàu cá; (3) Kiểm soát chặt chẽ tàu cá, sản lượng thủy sản khai thác tại Cái Rồng, huyện Vân Đồn và 08 điểm kiểm soát tàu cá, sản lượng thủy sản khai thác thành lập theo Quyết định 1412/QĐ-UBND ngày 27/5/2022; (4) Tổ chức thực thi pháp luật về khai thác và bảo vệ nguồn lợi thủy sản: Tăng cường phối hợp với các lực lượng chức năng tổ chức kiểm tra, kiểm soát tàu cá, kết hợp kiểm tra thường xuyên và kiểm tra đột xuất nhằm kịp thời phát hiện và xử lý vi phạm về chống khai thác IUU trên biển; Ngăn chặn kịp thời, không để tàu cá, ngư dân của tỉnh đi khai thác hải sản trái phép ở vùng biển nước ngoài; Tổ chức trực 24/24 giờ đường dây nóng bảo vệ nguồn lợi thủy sản cấp tỉnh để tiếp nhận, xử lý, phối hợp xử lý các thông tin, vi phạm liên quan đến công tác khai thác và bảo vệ nguồn lợi thủy sản trên địa bàn Tỉnh; (5) Phát triển và tái tạo nguồn lợi thủy sản: Tổ chức các hoạt động thả giống tái tạo nguồn lợi thủy sản; Ban hành hướng dẫn các địa phương tổ chức quản lý 15 khu bảo vệ nguồn lợi đã được quy hoạch và các vùng cấm khai thác có thời hạn; (6) Đầu tư, hoàn thiện hệ thống hạ tầng cảng cá, khu neo đậu tránh trú bão cho tàu cá và chính sách phát triển thuỷ sản./.