Để khai thác lợi thế vùng biển, đẩy mạnh phát triển nuôi biển theo hướng sản xuất hàng hoá, hiện đại, bền vững, ứng dụng công nghệ cao, góp phần bảo vệ môi trường sinh thái và thực hiện nghiêm Luật thuỷ sản, Nghị quyết 36-NQ/TW của BCH đảng khoá XII về chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, ngày 10/8/2021 Ban Thường vụ Tỉnh uỷ đã ban hành Chỉ thị 13-CT/TU về tăng cường công tác quản lý và phát triển bền vững nuôi trồng thuỷ sản trên biển tỉnh Quảng Ninh (sau đây gọi tắt là Chỉ thị 13-CT/TU). Sau gần 4 năm triển khai đã đạt được một số kết quả bước đầu khá quan trọng, cụ thể:
(1) Toàn tỉnh đã quy hoạch 45.146 ha diện tích khu vực biển dành phát triển nuôi trồng thủy sản với diện tích dành cho thu hút đầu tư là hơn 14.000 ha.
(2) 100% các địa phương ven biển hoàn thành công tác lập, phê duyệt đề án/phương án/kế hoạch sử dụng không gian biển để nuôi trồng thủy sản tại địa phương.

Hội nghị bàn giải pháp quy hoạch không gian biển
(3) Tổ chức thành công Hội nghị thu hút đầu tư nuôi biển quốc gia tại tỉnh Quảng Ninh năm 2024; sau Hội nghị đã thu hút được 150 tổ chức, cá nhân nghiên cứu, đầu tư nuôi biển, trong đó 141 dự án đề xuất đầu tư; tổ chức giao khu vực biển để nuôi trồng thuỷ sản cho gần 700 tổ chức, cá nhân.

Ký kết bản ghi nhớ thúc đẩy phát triển nuôi biển tỉnh Quảng Ninh tại Hội nghị thu hút nuôi biển năm 2024
4) Trước bão số 3: Tỷ lệ chuyển đổi phao xốp sang phao nổi đạt quy chuẩn địa phương là 98,5%; sau bão số 3, các địa phương ven biển đã tích cực tuyên truyền, vận động cơ sở nuôi biển chuyển đổi vật liệu nổi theo quy chuẩn địa phương và huy động nhân lực tham gia thu gom phao xốp trôi nổi để xử lý theo quy định.

Các lực lượng tham gia thu gom phao xốp, lồng bè trôi dạt sau bão số 3
Ngoài những kết quả đã đạt được, trong việc triển khai thực hiện Chỉ thị số 13-CT/TU còn một số tồn tại, hạn chế sau:
(1) Việc triển khai cấp phép nuôi trồng thủy sản biển và giao khu vực biển để nuôi trồng thủy sản còn chậm, chưa đáp ứng được tiến độ đã đặt ra.
(2) Một số tổ chức đang thực hiện thủ tục cấp phép nuôi trồng thủy sản biển có biểu hiện cố tình trì hoãn thực hiện để chờ sự thay đổi về quy định của nhà nước đối với thủ tục môi trường, cấp phép, giao khu vực biển và một phần có lý do liên quan đến việc chưa giao biển sẽ không phải nộp tiền sử dụng khu vực biển để nuôi trồng thủy sản theo quy định (dự kiến 7,5 triệu đồng/ha/năm). Một số đơn vị tư vấn về hồ sơ cấp phép nuôi trồng trên biển năng lực yếu dẫn đến hoàn thiện hồ sơ còn chậm, chưa đáp ứng được yêu cầu.
(3) Các văn bản quy phạm pháp luật về ngành thủy sản còn thiếu, chưa đồng bộ với các quy định của các ngành khác; quy định về thành phần hồ sơ và hướng dẫn nội dung cụ thể của thành phần hồ sơ đề nghị cấp phép và giao khu vực biển để nuôi trồng thủy sản biển còn chung chung, chưa cụ thể.
(4) Hệ thống kết cấu hạ tầng phục vụ phát triển thuỷ sản nói chung và nuôi biển nói riêng còn thiếu, đầu tư chưa đồng bộ (chưa có cảng cá đủ điều kiện để mở cảng).
Trước những hạn chế, khó khăn trên, để tiếp tục phát huy những kết quả đã đạt được, khắc phục những tồn tại, hạn chế trong thời gian tới, tỉnh Quảng Ninh cần tập trùn thực hiện một số giải pháp sau:
Một là: Tiếp tục tuyên truyền nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cấp ủy, tổ chức đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội, cán bộ, đảng viên, đoàn viên, hội viên, nhân dân về chiến lược phát triển thuỷ sản theo Quyết định 339/QĐ-TTg ngày 11/3/2021 của Thủ tướng Chính phủ về Phê duyệt Chiến lược phát triển thủy sản Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; quyết định số 582/QĐ-TTg ngày 03/7/2024 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Quy hoạch hệ thống cảng cá, khu neo đậu tránh trú bão cho tàu cá thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050; Quyết định số 80/QĐ-TTg ngày 11/02/2023 của Thủ tướng Chính phủ: Phê duyệt Quy hoạch tỉnh Quảng Ninh thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050; Chỉ thị số 18-CT/TU ngày 01/9/2017 của Ban Thường vụ Tỉnh uỷ về tăng cường quản lý khai thác, bảo vệ và phát triển nguồn lợi thuỷ sản trên địa bàn tỉnh; đặc biệt là Chỉ thỉ 13 về tăng cường công tác quản lý và phát triển bền vững nuôi trồng thuỷ sản trên biển tỉnh Quảng Ninh của Ban Thường vụ Tỉnh uỷ.
Hai là: Tổ chức công bố công khai, đầy đủ thông tin quy hoạch, đặc biệt là thông tin cụ thể tọa độ, ranh giới khu vực biển sắp xếp cho hộ gia đình và thu hút đầu tư nuôi biển công nghiệp. Tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn để đẩy nhanh tiến độ cấp phép và giao khu vực biển đối với các trường hợp thuộc thẩm quyền cấp Tỉnh; hỗ trợ trực tiếp chủ đầu tư ngay từ bước lập Thuyết minh, thủ tục về môi trường, cấp phép và giao khu vực biển theo quy định. Phấn đấu hoàn thành việc giao khu vực biển cho 100% các đối tượng thuộc thẩm quyền cấp huyện trong quý II/2025 và hồ sơ cấp tỉnh khi đủ điều kiện.
Ba là: Ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong quản lý và phát triển kinh tế biển, trong đó tập trung ứng dụng khoa học công nghệ ngay từ khâu sản xuất con giống, quá trình sản xuất, thu mua, sơ chế và chế biến thuỷ sản theo chuỗi giá trị.
Bốn là: Tiếp tục tham mưu Đảng bộ Sở, Ban Giám đốc đề xuất, báo cáo với Đảng uỷ UBND Tỉnh về Chiến lược phát triển kinh tế biển của tỉnh, trong đó có kinh tế thuỷ sản; tham mưu báo cáo đề xuất cấp uỷ cấp trên tiếp tục đầu tư hoàn thiện hệ thống kết cấu hạ tầng nghề cá đồng bộ, hiện đại đa mục mục tiêu đáp ứng được yêu cầu phát triển kinh tế thuỷ sản trong thời kỳ mới.
Năm là: Tiếp tục đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường tham mưu báo cáo và đề xuất Chính phủ xây dựng mới hoặc sửa đổi, bổ sung các quy định về biển, thủy sản còn thiếu, chưa đồng bộ với các quy định của các ngành khác; tập trung hướng tháo những điểm nghẽn trong phát triển kinh tế biển, đặc biêt là phát triển nuôi biển công nghệ cao, theo quy mô công nghiệp./.
Nguyễn Thị Thu Hiền (Chi cục Biển, Hải đảo và Thủy sản, Kiểm ngư)