Phát triển nông nghiệp là lĩnh vực luôn được các cấp uỷ Đảng, chính quyền huyện Tiên Yên đặc biệt quan tâm, điều đó cho thấy ngành nông nghiệp của địa phương ngày càng nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững. Đồng hành với sự phát triển của tỉnh, phát huy kết quả đã đạt được trong chặng đường 60 năm qua, ngành nông nghiệp Tiên Yên đang tiếp tục chuyển dịch theo hướng phát huy lợi thế, phù hợp nhu cầu thị trường và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Đàn gà Tiên Yên của gia đình anh Hoàng Văn Cường (xã Đông Ngũ, huyện Tiên Yên).
Trong các cuộc kháng chiến trường kỳ của dân tộc (1945-1975), nông nghiệp, nông dân và nông thôn của huyện Tiên Yên đã chiến thắng nạn đói, tham gia hiệu quả công cuộc kháng chiến, kiến quốc, hoàn thành vẻ vang sứ mệnh của "hậu phương lớn đối với tiền tuyến lớn". Nổi bật, qua 3 năm thực hiện phong trào hợp tác hóa (1958-1960), sản lượng lương thực đạt 5.322 tấn, toàn huyện nuôi 5.656 con trâu, 5.095 con lợn.
Nhờ làm tốt ngành nông nghiệp, đến năm 1965 tổng diện tích gieo trồng toàn huyện Tiên Yên đạt 4.178ha, năng suất lúa đạt 13,3 tạ/ha/năm. Sản xuất đẩy mạnh tạo điều kiện cho chăn nuôi phát triển. Đến năm 1975 năng suất lúa bình quân đạt 17,08 tạ/ha, tổng sản lượng lương thực đạt 5.580 tấn. Chăn nuôi có bước tăng trưởng, đàn lợn có 10.600 con, bò có 6.482 con, gia cầm có 108.410 con.
Người dân thôn Pạc Sủi (xã Yên Than, huyện Tiên Yên) trồng rừng gỗ lớn.
Vào những năm thời kỳ đổi mới (1986-1990), trong sản xuất nông nghiệp, chính sách Khoán 10 nhanh chóng đi vào cuộc sống, trở thành động lực thúc đẩy sản xuất phát triển. Huyện ủy Tiên Yên lãnh đạo các cấp, các ngành tập trung đầu tư phát triển nông nghiệp toàn diện. Năm 1990 sản lượng lương thực của huyện đạt 8.796 tấn (tăng 225 tấn so với năm 1987). Đây là năm có tổng sản lượng lương thực cao nhất từ trước đến nay.
Giai đoạn 1996-2010, huyện Tiên Yên đẩy mạnh CNH-HĐH nông nghiệp, nông thôn, chuyển dịch cơ cấu cây trồng, vật nuôi theo hướng sản xuất hàng hóa phù hợp với điều kiện thực tế, đưa những cây mới cho năng suất cao, có khả năng chống chịu sâu bệnh tốt vào gieo trồng. Hằng năm huyện trích 30-50 triệu đồng trợ giá giống mới và trên 50 triệu đồng mở các lớp tập huấn khuyến nông. Theo đó, diện tích gieo trồng hằng năm đạt 4.740,54ha; năng suất lúa đạt 30,2 tấn/ha/vụ (năm 1996) lên 34,4 tấn/ha/vụ (năm 2000).
Hơn chục năm trở lại đây, huyện Tiên Yên tích cực thực hiện Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 5/8/2008 của Ban Chấp hành Trung ương khóa X về nông nghiệp, nông dân, nông thôn và tái cơ cấu lại ngành nông nghiệp gắn với thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM. Ở giai đoạn này, huyện tập trung triển khai Đề án “2 con, 1 cây”, qua đó đã tạo bước đột phá trong chuyển đổi mạnh mẽ cơ cấu kinh tế nông, lâm, ngư nghiệp. Từ chương trình này, nhiều dự án, mô hình chăn nuôi, trồng trọt ra đời, góp phần giúp bà con đồng bào các dân tộc nơi đây có tư duy mới, cách làm mới, tự tin vươn lên phát triển kinh tế.
Trong đó, mô hình gà Tiên Yên, tôm công nghiệp và mô hình cây dược liệu được coi là 3 sản phẩm chủ lực của huyện. Hiện nay, toàn huyện có 24 trang trại tổng hợp chăn nuôi gà theo mô hình VietGAP; tổng đàn gà Tiên Yên thương phẩm đạt 617.280 con; tổng đàn gà Tiên Yên thương phẩm xuất bán đạt trên 1,2 triệu con. Huyện cũng đẩy mạnh đầu tư hạ tầng nuôi trồng thủy sản, nhất là các vùng nuôi trồng thủy sản tập trung. Tổng sản lượng thủy sản tăng bình quân 28,8%/năm (riêng khai thác, nuôi trồng tăng bình quân 46,8%/năm; tôm nuôi tăng từ 604,5 tấn năm 2015 lên 2.730 tấn năm 2019, tăng 4,5 lần). 6 tháng đầu năm 2023, giá trị sản xuất ngành nông, lâm, ngư nghiệp ước đạt 508,877 tỷ đồng, đạt 40% kế hoạch năm, đạt 95,7% so với cùng kỳ năm 2022. Trong đó, giá trị sản xuất ngành nông nghiệp ước đạt 220,863 tỷ đồng, tăng 5,6% so với cùng kỳ.
Bà Đỗ Thị Duyên, Phó trưởng phòng phụ trách Phòng NN&PTNT huyện Tiên Yên, cho biết: Tiên Yên đang thực hiện tái cơ cấu ngành nông nghiệp với mục tiêu đến năm 2025, huyện phấn đấu tốc độ tăng giá trị sản xuất ngành nông nghiệp đạt 9%; xây dựng được ít nhất một vùng cây ăn quả gắn với du lịch trải nghiệm. Định hướng đến năm 2030, tái cơ cấu kinh tế, nâng cao chất lượng tăng trưởng, phát triển kinh tế du lịch gắn với sản xuất, văn hóa bản địa trở thành ngành kinh tế mũi nhọn; đẩy mạnh phát triển nông nghiệp sinh thái, tự nhiên với ngành hàng được chỉ dẫn địa lý...
Với sự quan tâm, đầu tư đúng hướng, tính đến hết năm 2022, thu nhập bình quân đầu người toàn huyện Tiên Yên đạt 70,4 triệu đồng, gấp 6,9 lần so với năm 2010. Tỷ lệ hộ nghèo giảm xuống còn 0,198%. Vùng đất cách mạng Tiên Yên năm xưa nay đã khoác lên mình diện mạo mới tràn đầy sức sống. Những cách làm bài bản, cụ thể, thiết thực trong nâng cao giá trị sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp đã đưa địa phương trở thành điểm sáng về xây dựng NTM của vùng Đông Bắc tỉnh Quảng Ninh.