Trong những năm qua, Quảng Ninh luôn xác định vai trò của MTTQ Việt Nam các cấp là lực lượng nòng cốt trong việc phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân, tăng cường giám sát xã hội, góp phần thực hành tiết kiệm, phòng chống lãng phí, tiêu cực ngay từ cơ sở.
Bám sát chủ trương của Trung ương, của tỉnh và các nội dung Chiến lược quốc gia về phòng chống lãng phí đến năm 2035, MTTQ tỉnh đã chủ động phối hợp với các sở, ban, ngành, địa phương đẩy mạnh tuyên truyền, vận động đoàn viên, hội viên và các tầng lớp nhân dân nâng cao nhận thức về ý nghĩa, tầm quan trọng của thực hành tiết kiệm, chống lãng phí. Thông qua các hội nghị tiếp xúc cử tri, sinh hoạt khu dân cư, diễn đàn nhân dân… nội dung tiết kiệm, chống lãng phí được lồng ghép một cách linh hoạt, gần gũi, góp phần hình thành ý thức tự giác trong cộng đồng.
Đại diện Chi bộ và Ban Công tác mặt trận khu Hà Phong 6A (phường Hà Tu) thực hiện giám sát dự án cải tạo, nâng cấp đoạn QL18A (cũ) đi qua khu phố. Ảnh: Minh Yến
Một trong những dấu ấn nổi bật là vai trò giám sát của MTTQ các cấp đối với việc quản lý, sử dụng ngân sách nhà nước, tài sản công và đầu tư công. Thông qua hoạt động giám sát và phản biện xã hội, MTTQ đã tham gia theo dõi, giám sát quá trình xây dựng, ban hành và tổ chức thực hiện các cơ chế, chính sách liên quan đến định mức, tiêu chuẩn, chế độ chi tiêu, mua sắm tài sản công, quản lý đất đai, trụ sở làm việc, các công trình hạ tầng sau sắp xếp tổ chức bộ máy, đơn vị hành chính… Nhiều ý kiến giám sát được tổng hợp, kiến nghị kịp thời, góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch và hiệu quả trong sử dụng nguồn lực nhà nước.
Cùng với đó, MTTQ tỉnh tích cực tham gia giám sát việc thực hiện các nghị quyết của HĐND tỉnh về dự toán, quyết toán ngân sách, điều chỉnh kế hoạch đầu tư công, phân bổ nguồn vốn cho các dự án trọng điểm. Qua giám sát, việc tiết kiệm chi thường xuyên, kiểm soát chặt chẽ các khoản chi, hạn chế bổ sung ngoài dự toán, ưu tiên nguồn lực cho cải cách tiền lương và an sinh xã hội đã được thực hiện nghiêm túc, đúng quy định. Những kết quả này không chỉ góp phần giảm áp lực ngân sách mà còn củng cố niềm tin của nhân dân đối với công tác quản lý tài chính công của tỉnh.
Trong lĩnh vực quản lý, sử dụng tài sản công, MTTQ các cấp đã phát huy vai trò cầu nối giữa nhân dân và chính quyền, tiếp nhận, phản ánh kịp thời ý kiến của cử tri liên quan đến tình trạng trụ sở, đất đai, công trình công cộng sử dụng chưa hiệu quả. Thông qua hoạt động giám sát, MTTQ đã góp phần thúc đẩy việc rà soát, tổng kiểm kê tài sản công, xử lý các cơ sở dôi dư sau sắp xếp bộ máy, đơn vị hành chính theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, bảo đảm đúng quy định, tránh thất thoát, lãng phí.
Bà Nguyễn Thị Huế (ngoài cùng, bên phải), Trưởng Ban công tác Mặt trận thôn Trường Tùng (xã Hải Lạng) thăm mô hình chăn nuôi gà của người dân. Ảnh: Minh Yến
Không chỉ dừng lại ở giám sát, MTTQ tỉnh còn chú trọng phát huy vai trò của nhân dân trong phòng chống lãng phí, tiêu cực. Các hình thức giám sát của cộng đồng dân cư, Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng được triển khai rộng khắp. Qua đó, người dân trực tiếp tham gia theo dõi tiến độ, chất lượng, khối lượng thi công, góp phần hạn chế tình trạng đầu tư dàn trải, kém hiệu quả, bảo đảm các công trình sau khi hoàn thành phát huy đúng mục đích phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và đời sống nhân dân.
Hằng năm có hơn 100 Ban thanh tra nhân dân được thành lập, thực hiện khoảng 250 cuộc giám sát. Qua giám sát phát hiện một số vấn đề vướng mắc, từ đó kịp thời kiến nghị các cơ quan có thẩm quyền xử lý. Hoạt động của Ban giám sát đầu tư cộng đồng ở xã, phường, đặc khu tập trung vào việc xây dựng, sửa chữa các công trình, tiểu dự án của địa phương, công trình do Nhà nước đầu tư, công trình do các tổ chức hỗ trợ...
Trong bối cảnh tỉnh Quảng Ninh đẩy mạnh cải cách hành chính, tinh gọn bộ máy, chuyển đổi số, MTTQ tỉnh cũng tích cực phối hợp tuyên truyền, vận động cán bộ, đảng viên và nhân dân thực hành tiết kiệm trong sử dụng thời gian, nguồn lực xã hội, ứng dụng công nghệ thông tin trong giải quyết công việc, giảm chi phí xã hội không cần thiết.
Thực tiễn cho thấy, ở đâu vai trò của MTTQ và sự tham gia của nhân dân được phát huy đầy đủ, ở đó hiệu quả thực hành tiết kiệm, chống lãng phí được nâng lên rõ rệt. Phát huy vai trò đại diện, tập hợp, đoàn kết các tầng lớp nhân dân, MTTQ tỉnh Quảng Ninh tiếp tục khẳng định vị trí quan trọng trong việc đồng hành cùng chính quyền các cấp xây dựng nền quản trị công khai, minh bạch, sử dụng hiệu quả các nguồn lực của Nhà nước và xã hội. Qua đó, góp phần thiết thực vào công cuộc phòng chống lãng phí, tiêu cực, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của tỉnh trong giai đoạn mới.