Chợ là nơi mưu sinh của hàng nghìn hộ kinh doanh, đồng thời cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ cháy nổ do hàng hóa tập trung, thiết bị điện sử dụng liên tục. Vì vậy, công tác phòng cháy chữa cháy (PCCC) tại chợ không thể chỉ trông chờ vào kiểm tra, xử lý vi phạm, mà đòi hỏi sự chủ động từ ban quản lý chợ, lực lượng tại chỗ và từng hộ kinh doanh.
Chợ Cái Dăm (phường Bãi Cháy) hiện có hơn 200 hộ đang hoạt động kinh doanh. Với mật độ ngành hàng lớn, nhất là vào mùa du lịch và thời điểm nắng nóng, công tác PCCC tại đây được xác định là nhiệm vụ thường xuyên. Không chỉ tuyên truyền, nhắc nhở, Ban quản lý chợ còn triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm hạn chế nguy cơ cháy nổ ngay từ cơ sở. Các hộ kinh doanh được yêu cầu trang bị bình chữa cháy, tham gia tập huấn để sử dụng thành thạo phương tiện chữa cháy tại chỗ; hệ thống điện, đặc biệt là các vị trí đấu nối vào từng quầy hàng được kiểm tra thường xuyên. Chợ cũng đầu tư hệ thống báo cháy tự động, duy trì kiểm tra, bảo dưỡng định kỳ; hằng tuần vận hành hệ thống PCCC, máy bơm chữa cháy để sẵn sàng xử lý khi có sự cố xảy ra.
Lực lượng PCCC cơ sở chợ Cái Dăm hướng dẫn tiểu thương sử dụng bình chữa cháy.
Theo ông Nguyễn Thanh Bình, Giám đốc HTX đầu tư xây dựng quản lý và khai thác chợ Hải An, Chi nhánh Quảng Ninh, Ban quản lý chợ Cái Dăm duy trì lực lượng trực PCCC 24/24 giờ; đồng thời nghiêm cấm các hộ kinh doanh đốt hương, vàng mã trong chợ để hạn chế phát sinh nguồn lửa, nguồn nhiệt. Đơn vị cũng đang tiếp tục rà soát, sửa chữa, nâng cấp hệ thống điện tại một số khu vực nhằm bảo đảm an toàn hơn trong công tác PCCC.
Không chỉ tại chợ Cái Dăm, ở chợ Trung tâm Cẩm Phả, công tác PCCC cũng được đặt ra thường xuyên. Đây là chợ truyền thống đã hoạt động nhiều năm, trong khi nhiều hạng mục đã qua thời gian dài sử dụng. Trước thực tế đó, địa phương và Ban quản lý chợ đã chủ động triển khai nhiều giải pháp trước mắt như rà soát, sửa chữa một số hạng mục xuống cấp, kiểm tra và nâng cấp hệ thống điện, đưa dây dẫn vào ống gen bảo vệ, bổ sung bình chữa cháy, chuông báo cháy, đèn thoát hiểm; đồng thời duy trì hiệu quả lực lượng PCCC cơ sở, tổ chức ký cam kết và kiểm tra thường xuyên tại chợ.
Ông Lê Chí Công, Phó Trưởng Ban quản lý chợ Trung tâm Cẩm Phả, cho biết: Công tác PCCC tại chợ luôn được đặt lên hàng đầu. Ban quản lý thường xuyên kiểm tra để kịp thời phát hiện nguy cơ phát sinh; nhắc nhở tiểu thương trong việc sử dụng điện, sắp xếp hàng hóa và kiện toàn lực lượng PCCC cơ sở để sẵn sàng xử lý ngay từ ban đầu khi có tình huống xảy ra.
Tuy nhiên, với nhiều chợ truyền thống đã hoạt động lâu năm, bài toán an toàn không chỉ nằm ở ý thức hay quy trình vận hành, mà còn gắn với điều kiện cơ sở vật chất và hạ tầng kỹ thuật. Phường Cẩm Phả hiện có 5 chợ truyền thống với gần 1.900 cơ sở kinh doanh. Cùng với các giải pháp trước mắt, phường đang tập trung cân đối nguồn lực để từng bước cải tạo, nâng cấp các chợ, nâng cao điều kiện an toàn trong công tác PCCC, hoạt động kinh doanh của tiểu thương.
Kiểm tra, vận hành hệ thống bơm nước phục vụ công tác PCCC tại chợ Trung tâm Cẩm Phả.
Bên cạnh sự chủ động từ cơ sở, công tác kiểm tra, hướng dẫn và hỗ trợ của lực lượng chức năng cũng là yếu tố quan trọng để đưa công tác PCCC tại chợ đi vào nền nếp. Theo Thượng úy Vũ Công Nhân, Đội Chữa cháy và cứu nạn cứu hộ khu vực 5, Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an tỉnh, đơn vị thường xuyên kiểm tra định kỳ, đột xuất tại các chợ; kiên quyết xử lý hành vi vi phạm, đồng thời phối hợp với các địa phương tuyên truyền, tổ chức thực tập phương án chữa cháy, bồi dưỡng kỹ năng cho lực lượng PCCC cơ sở và tiểu thương.
Theo kế hoạch phát triển chợ giai đoạn 2025-2030, Quảng Ninh dự kiến đầu tư xây dựng mới, sửa chữa, nâng cấp cải tạo 98 chợ. Đây là bước đi cần thiết nhằm từng bước hoàn thiện hạ tầng, nâng cao điều kiện an toàn và xây dựng môi trường kinh doanh ổn định hơn tại các chợ truyền thống.
PCCC tại chợ phải được hình thành từ sự chủ động và trách nhiệm trong từng khâu vận hành hàng ngày. Khi ban quản lý chợ, lực lượng tại chỗ và các hộ kinh doanh cùng nâng cao ý thức, làm tốt phần việc của mình, nguy cơ cháy nổ sẽ được nhận diện sớm, kiểm soát kịp thời. Đó cũng là cách thiết thực để giữ an toàn cho tài sản, sinh kế của người dân và hạn chế những thiệt hại đáng tiếc có thể xảy ra.