Hình thành, trưởng thành trong mỗi bước đường của Cách mạng

Từ ngày đầu lập quốc, trong quá trình Đảng lãnh đạo Cách mạng, chống thù trong giặc ngoài, kháng chiến kiến quốc, xây dựng Nhà nước và pháp luật đầu tiên của Nhân dân, một bộ phận tham mưu về công tác nội chính đã hình thành cùng các cấp ủy. Ngày 05/01/1966, Bộ Chính trị đã quyết định thành lập Ban Pháp chế Trung ương, tổ chức tiền thân của ngành Nội chính Đảng; do các đồng chí lãnh đạo cao nhất của Đảng, Nhà nước chủ trì, như đồng chí Trường Chinh, Hoàng Quốc Việt, Phạm Văn Đồng, Trần Quốc Hoàn… chuyên trách tham mưu cho Đảng về xây dựng pháp luật, xây dựng các cơ quan hành pháp, tư pháp và tuyên truyền pháp luật. Năm 1979 chính thức lập Ban Nội chính Trung ương, đáp ứng yêu cầu lãnh đạo trong điều kiện bảo vệ biên giới, cải tạo xã hội chủ nghĩa, chống tội phạm và phản cách mạng, tiêu cực, tham ô, bảo vệ pháp luật xã hội chủ nghĩa. Ở Quảng Ninh, từ khi còn tỉnh Quảng Yên, khu Hồng Quảng, tỉnh Hải Ninh, cho đến tháng 10/1963, hợp nhất thành lập tỉnh Quảng Ninh, đã có rất nhiều nhiệm vụ khó khăn, phức tạp đặt ra đối với cấp ủy Đảng về lãnh đạo công tác bảo vệ Đảng và chính quyền, tiếp quản vùng Mỏ, chống chiến tranh phá hoại của Mỹ; bảo vệ biên giới phía Bắc, bảo đảm an ninh trật tự phục vụ xây dựng và phát triển…. trong đó đều có dấu ấn quan trọng của cán bộ nội chính Đảng; đến năm 1980 chính thức lập Ban Nội chính Tỉnh ủy Quảng Ninh.

Cán bộ công chức, người lao động Ban Nội chính Tỉnh ủy qua các thời kỳ

Điều chỉnh phù hợp với nhiệm vụ chính trị của tỉnh Quảng Ninh

Bước vào thời kỳ đổi mới, do tính chất quan trọng và tình hình có nhiều chuyển biến, chức năng, nhiệm vụ và tổ chức của ngành Nội chính Đảng nhiều lần được bổ sung theo hướng xuyên suốt là mở rộng, nâng tầm là cơ quan tham mưu chiến lược, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ, với những dấu ấn quan trọng như: tham gia xây dựng Hiến pháp 1992; Chiến lược Cải cách tư pháp; Chiến lược xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật… Đặc biệt, đã tham mưu xây dựng Nghị quyết Trung ương 3 khóa X “Về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí”. Năm 2007, thực hiện Nghị quyết Trung ương 4 khóa X, Ban Nội chính Trung ương được hợp nhất với Văn phòng Trung ương Đảng.

Tại Quảng Ninh, ngay sau khi thành lập, Ban Nội chính Tỉnh ủy đã tham mưu tích cực giúp cấp ủy tăng cường sự lãnh đạo, đảm bảo ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn. Năm 2002, Ban Nội chính Tỉnh ủy hợp nhất về tổ chức vào Văn phòng Tỉnh ủy, nhưng nhiệm vụ, vai trò của ngành nội chính Đảng không mất đi mà vẫn được tiếp tục phát huy thông qua hoạt động của Phòng Nội chính - Tiếp dân thuộc Văn phòng Tỉnh ủy, nổi bật là tham mưu xây dựng nhiều nghị quyết, chỉ thị, chỉ đạo của cấp ủy; nắm bắt, tổng hợp tình hình quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội; đề xuất việc kiểm tra, giám sát, sơ, tổng kết; tham mưu tiếp hàng nghìn lượt công dân, xử lý hàng vạn đơn thư khiếu nại, tố cáo, kiến nghị; giúp Tỉnh ủy chỉ đạo những vụ việc nghiêm trọng, phức tạp về an ninh, trật tự … Ở cấp huyện, các văn phòng cấp ủy cũng khắc phục khó khăn, phân công nhiệm vụ để đảm bảo tham mưu thực hiện tốt các mặt công tác nội chính. Năm 2007, thực hiện Nghị quyết Trung ương 3 khóa X và Luật Phòng chống tham nhũng, Ủy ban nhân dân tỉnh đã thành lập Văn phòng Ban chỉ đạo phòng chống tham nhũng (PCTN) tỉnh, là cơ sở đầu tiên của cơ quan tham mưu chuyên trách về công tác PCTN của tỉnh, giúp triển khai thực hiện nhiệm vụ PCTN đạt hiệu quả bước đầu.

Cán bộ công chức, người lao động hiện đang công tác tại Ban Nội chính Tỉnh ủy

Bước ngoặt khẳng định và phát triển

Để đáp ứng yêu cầu đẩy mạnh công tác nội chính và phòng, chống tham nhũng trong tình hình mới, tại Kết luận số 21- KL/TW ngày 25/5/2012 Hội nghị Trung ương 5 khóa XI đã quyết định tái lập Ban Nội chính Trung ương và Ban Nội chính tỉnh ủy, thành ủy. Công tác PCTN trở thành nhiệm vụ chiến lược của Đảng, ở Trung ương lập Ban Chỉ đạo PCTN do đồng chí Tổng Bí thư trực tiếp lãnh đạo, Ban Nội chính Trung ương là cơ quan thường trực của Ban Chỉ đạo; ở địa phương đồng chí Bí thư cấp ủy trực tiếp lãnh đạo công tác PCTN với sự tham mưu của ban nội chính tỉnh, thành ủy. Ban Nội chính Tỉnh ủy Quảng Ninh được tái thành lập và ra mắt ngày 28/8/2013, trên cơ sở sáp nhập Phòng Nội chính - Tiếp dân của Văn phòng Tỉnh ủy và Văn phòng Ban Chỉ đạo phòng, chống tham nhũng tỉnh; ở cấp huyện giao Ủy ban kiểm tra tham mưu công tác nội chính, phòng, chống tham nhũng. Từ đây, một giai đoạn phát triển mới của ngành Nội chính Đảng được mở ra, với hệ thống tổ chức tương đối độc lập và hoàn chỉnh, được bổ sung thêm nhiều chức năng, nhiệm vụ, và quan trọng hơn cả là đón nhận niềm tin, hy vọng của Đảng, của Nhân dân vào những đổi mới trong công tác nội chính, PCTN.

Ngay sau khi tái thành lập, Ban Nội chính Tỉnh ủy đã nhanh chóng triển khai toàn diện các mặt công tác, với sự chủ động, tự tin, từng bước thể hiện xứng tầm nhiệm vụ, tạo nhiều chuyển biến tích cực, kết quả rõ nét trong công tác nội chính, phòng chống tham nhũng. Cơ chế lãnh đạo của cấp ủy được đổi mới theo hướng thường xuyên, sâu sát; duy trì thường xuyên cơ chế giao ban công tác nội chính; thường xuyên nghe, chỉ đạo các vụ việc, vụ án nghiêm trọng, phức tạp, dư luận xã hội quan tâm phát sinh trên địa bàn,… Vị trí, vai trò của Ban Nội chính Tỉnh ủy được phát huy, với nhiều kết quả được ghi nhận, nhất là trong tham mưu cho cấp ủy lãnh đạo, chỉ đạo công tác phòng, chống tham nhũng, nổi bật là trong giai đoạn 2013-2022, Ban Nội chính Tỉnh ủy đã: Tham mưu cho Ban Thường vụ Tỉnh ủy ban hành nhiều nghị quyết, chỉ thị, kết luận, kế hoạch, chương trình, văn bản chỉ đạo liên quan đến công tác Nội chính, PCTN; chủ trì 05 cuộc kiểm tra, giám sát lớn của cấp ủy về công tác PCTN; rà soát việc thực hiện các kết luận thanh tra, kiến nghị của kiểm toán nhà nước; phối hợp rà soát, đề xuất đưa 22 vụ án, 11 vụ việc phức tạp, dư luận quan tâm đưa vào diện Ban Thường vụ Tỉnh ủy chỉ đạo (trong đó: 18 vụ án, vụ việc Ban Chỉ đạo Trung ương về PCTN giao Ban Thường vụ chỉ đạo); chủ động theo dõi, đôn đốc xư lý 25 vụ án, 10 vụ việc. Đặc biệt, Ban Nội chính Tỉnh ủy đã được Nhân dân tin tưởng, gửi hằng trăm đơn thư, tin nhắn tố giác, kiến nghị, phản ánh; phần lớn đều được Ban Nội chính Tỉnh ủy tham mưu, xử lý kịp thời, xác minh tại cơ sở, phát hiện tồn tại, thiếu sót và kiến nghị xử lý nghiêm khắc.

Tiếp tục đổi mới và phát triển

Năm 2022, thực hiện chỉ đạo của Ban Bí thư, Quảng Ninh là một trong số các tỉnh, thành phố khẩn trương thành lập Ban Chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, tiêu cực cấp tỉnh sớm nhất và đi vào hoạt động phát huy hiệu quả rõ rệt, Ban Nội chính Tỉnh ủy là cơ quan thường trực giúp việc Ban Chỉ đạo. Đến năm 2024, Ban Chỉ đạo Trung ương về PCTNTC được bổ sung chức năng, nhiệm vụ phòng, chống lãng phí, tên gọi của Ban Chỉ đạo tỉnh được điều chỉnh thành Ban Chỉ đạo phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực (CTNLPTC). Từ khi thành lập đến nay, Ban Nội chính Tỉnh ủy đã tham mưu Ban Chỉ đạo tỉnh tổ chức 14 Phiên họp, 17 Cuộc họp, ban hành 27 thông báo kết luận, thống nhất đưa 15 vụ việc, vụ án vào diện theo dõi, chỉ đạo; triển khai thực hiện 04 cuộc kiểm tra, giám sát chuyên đề; chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp phòng ngừa tham nhũng, lãng phí, tiêu cực; tăng cường kiểm tra, giám sát, thanh tra, xử lý các vụ án, vụ việc tham nhũng, lãng phí, tiêu cực nghiêm trọng, phức tạp, dư luận xã hội quan tâm. Đến nay, Ban Nội chính Tỉnh ủy có 25 cán bộ, công chức, nhân viên phần lớn đều có kinh nghiệm công tác và có trình độ từ đại học trở lên, trong đó 56% là Thạc sỹ; 68% có trình độ lý luận chính trị cử nhân, cao cấp.

Trong dòng chảy 60 năm truyền thống vẻ vang của ngành Nội chính Đảng, mặc dù có nhiều biến động, thay đổi về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy, ngành nội chính Đảng nói chung và Ban Nội chính Tỉnh ủy Quảng Ninh nói riêng đã phát huy truyền thống “Trung thành -  Liêm chính - Bản lĩnh - Tận tụy”, nỗ lực vượt qua khó khăn, thách thức, chủ động, sáng tạo, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, đạt nhiều kết quả tích cực, tiếp tục khẳng định vị trí, vai trò quan trọng của Ban trong hệ thống các cơ quan chuyên trách giúp việc cho Tỉnh ủy. Trong nhiệm kỳ 2020 - 2025, Ban Nội chính Tỉnh ủy đã tham mưu cấp ủy ban hành 505 văn bản, tiến hành 39 cuộc kiểm tra, giám sát, góp phần giữ vững ổn định chính trị và xây dựng hệ thống chính trị liêm chính; tham mưu cấp ủy lãnh đạo, chỉ đạo hiệu quả các cơ quan tư pháp ở địa phương, góp phần xây dựng nền tư pháp Việt Nam chuyên nghiệp, hiện đại, công bằng, nghiêm minh, liêm chính, phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân; tham mưu lãnh đạo, chỉ đạo hiệu quả công tác tiếp công dân và giải quyết khiếu nại, tố cáo theo đúng tinh thần “gần dân, vì dân”.

 Chỉ riêng năm 2025, Ban Nội chính Tỉnh ủy Quảng Ninh đã chủ động, nêu cao tinh thần trách nhiệm, lãnh đạo, chỉ đạo hoàn thành toàn diện, hiệu quả các nhiệm vụ được giao, với những kết quả nổi bật như: (1) Chủ trì, phối hợp tham mưu cho Tỉnh ủy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Thường trực Tỉnh ủy, Ban Chỉ đạo PCTNLPTC tỉnh ban hành nhiều văn bản chỉ đạo về công tác nội chính, PCTNLPTC, cải cách tư pháp; (2) Tập trung tham mưu Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Thường trực Tỉnh ủy chỉ đạo nhiều nội dung quan trọng (rà soát các dự án, công trình chậm tiến độ, hiệu quả thấp, nguy cơ lãng phí; rà soát, sắp xếp lại các cơ sở nhà đất; rà soát việc thực hiện các kết luận sau thanh tra, kiểm toán Nhà nước; giám sát các hoạt động liên quan đến công tác quy hoạch, thẩm định, cấp phép, quản lý, khai thác các mỏ đất trên địa bàn; rà soát thống nhất phương án xử lý vụ việc khiếu nại, tố cáo phức tạp, kéo dài tại các địa phương phục vụ Đại hội đảng bộ các cấp,…); (3) Thực hiện tốt nhiệm vụ của cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo PCTNLPTC tỉnh; tăng cường nắm địa bàn cơ sở; tham mưu chỉ đạo xử lý hiệu quả một số vụ việc có dấu hiệu lãng phí, tiêu cực do báo chí, dư luận phản ánh. (4) Chủ động ban hành nhiều văn bản hướng dẫn nghiệp vụ đối với các xã, phường, đặc khu trong điều kiện thực hiện mô hình chính quyền địa phương 02 cấp khi Trung ương chưa có hướng dẫn, nhằm bảo đảm công tác nội chính Đảng được thực hiện liên tục, thường xuyên, thống nhất, không bị gián đoạn.

60 năm qua, mặc dù có nhiều khó khăn, thách thức, song quá trình xây dựng và phát triển của ngành nội chính Đảng và Ban Nội chính Tỉnh ủy Quảng Ninh vẫn không ngừng trưởng thành và phát triển về mọi mặt. Ban Nội chính Tỉnh ủy nhiều năm liền được công nhận “Cơ quan đạt chuẩn văn hóa”, Bằng khen của Thủ tướng chính phủ, Bằng khen của Ủy ban nhân dân tỉnh, Cờ dẫn đầu Cụm thi đua các ban nội chính khu vực Đồng bằng sông Hồng, Cờ dẫn đầu Khối thi đua các ban xây dựng Đảng của Tỉnh ủy. Những con số ấy không chỉ phản ánh khối lượng công việc đồ sộ, mà còn là minh chứng cho tinh thần “Trung thành - Bản lĩnh - Liêm chính - Sáng tạo” của đội ngũ cán bộ ngành Nội chính Đảng, là sự tiếp nối bền bỉ truyền thống của nhiều thế hệ cán bộ đã chọn đứng ở tuyến đầu bảo vệ pháp chế, kỷ cương, góp phần giữ vững ổn định chính trị, tạo môi trường thuận lợi, an ninh, an toàn để tỉnh Quảng Ninh có điều kiện phát triển kinh tế - xã hội bền vững trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, sớm hoàn thành mục tiêu trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030.