Kết quả 10 năm thực hiện phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em năm tuổi trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh

28/07/2021 16:09

Đề án Phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ em năm tuổi được ban hành theo Quyết định số 239/QĐ-TTg ngày 09/02/2010 của Thủ tướng Chính phủ đã tạo nên diện mạo mới đối với giáo dục mầm non. Thực hiện thành công Đề án là một thành tựu lớn đối với Giáo dục mầm non (GDMN), tạo những tiền đề căn bản nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ em mầm non nói riêng và chất lượng nguồn nhân lực nói chung. Sau 10 năm thực hiện Đề án, cùng với cả nước, GDMN trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh đã gặt hái nhiều thành tựu và kết quả quan trọng.

     GDMN là cấp học đầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân, đặt nền móng cho sự phát triển về thể chất, tri tuệ, tình cảm, thẩm mĩ và tâm hồn của trẻ em. Trẻ được tiếp cận với GDMN càng sớm càng thúc đẩy quá trình học tập và phát triển của các giai đoạn tiếp theo. Chính những kĩ năng mà trẻ tiếp thu được qua Chương trình GDMN sẽ là nền tảng cho việc học tập sau này. Chính vì lẽ đó, các văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VII, VIII, IX, X đều nhấn mạnh nhiệm vụ “chăm lo phát triển giáo dục mầm non”. Mục tiêu chính của GDMN trong giai đoạn hiện nay là: huy động trẻ em trong độ tuổi mầm non đến trường, mẫu giáo huy động đạt từ 98 – 100%, riêng trẻ 5 tuổi phải huy động đến trường đạt tỷ lệ 100%.

     Xác định được tầm quan trọng và ý nghĩa thiết thực trong việc thực hiện, ngay sau khi có Đề án và các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn thực hiện của Trung ương, Sở GDĐT đã tham mưu cho Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh ban hành các văn bản chỉ đạo, quán triệt triển khai thực hiện và xây dựng các cơ chế chính sách đặc thù để hỗ trợ thực hiện Phổ cập Giáo dục mầm non trẻ năm tuổi (PCGDMNTNT). Theo đó, tỉnh đã đưa chỉ tiêu đạt chuẩn về PCGDMNTNT vào Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh; đưa mục tiêu phát triển GDMN vào Chương trình phát triển kinh tế - xã hội của địa phương theo từng giai đoạn và hằng năm; tập trung chỉ đạo, huy động mọi nguồn lực để thực hiện, trong đó chỉ rõ các chỉ tiêu về PCGDMNTNT, chỉ tiêu xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia. Hội đồng nhân dân tỉnh đã ban hành 09 nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù của tỉnh để hỗ trợ phát triển GDMN và PCGDMNTNT, trong đó có 03 nghị quyết về chính sách hỗ trợ ăn trưa cho trẻ mầm non, mẫu giáo. Ban chỉ đạo Phổ cập Giáo dục từ tỉnh đến cơ sở được kiện toàn, bổ sung nhân sự để chỉ đạo và tổ chức thực hiện nhiệm vụ phát triển GDMN và PCGDMNTNT theo lộ trình đề ra. Ngành Giáo dục trong toàn tỉnh đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến, quán triệt và chú trọng tổ chức tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên trường học nhằm nâng cao nghiệp vụ về thực hiện và kiểm tra đánh giá công nhận kết quả PCGDMNTNT.

     Nhờ triển khai quyết liệt, đồng bộ các giải pháp, đến nay, sau 10 năm thực hiện, GDMN và PCGDMNTNT trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh đã đạt được nhiều thành tựu và kết quả nổi bật. Toàn tỉnh từ thời điểm năm 2016, 100% xã, phường, thị trấn 100% huyện, thị xã, thành phố đã đạt chuẩn PCGDMNTNT; tỉnh Quảng Ninh được Bộ GDĐT công nhận đạt chuẩn PCGDMNTNT vào tháng 12/2014, là tỉnh thứ 26 trong toàn quốc được công nhận đạt PCGDMNTNT, về đích trước 1 năm so với lộ trình đề ra. Từ thời điểm được công nhận đến nay, hằng năm công tác PCGDMNTNT tiếp tục được duy trì giữ vững và nâng cao chất lượng. Kết quả trọng tâm trên các mặt như sau: một là, mạng lưới trường, lớp được quy hoạch hợp lý, rà soát để dồn ghép, sáp nhập các điểm trường lẻ không đảm bảo điều kiện cơ sở vật chất, tạo điều kiện thuận lợi và đáp ứng nhu cầu gửi trẻ của nhân dân; toàn tỉnh hiện có 222 trường mầm non (trong đó 192 trường công lập, 30 trường tư thục) và 370 nhóm lớp độc lập tư thục, tăng 39 trường so với giai đoạn trước khi thực hiện Đề án; Tỷ lệ huy động trẻ đến trường đạt 69,2% (tăng 14,2% so với năm học 2009 – 2010), trong đó tỷ lệ huy động trẻ nhà trẻ đạt 32,8% (tăng 4,6%); tỷ lệ trẻ trẻ mẫu giáo đạt 93,4 % (tăng 11,8 %), tỷ lệ trẻ mầm non 5 tuổi đạt 99,9% (tăng 0,3%).

Lãnh đạo UBND tỉnh trao tặng Bằng khen cho các tập thể có thành tích xuất sắc trong công tác PCGDMNTNT tại Hội nghị tổng kết 5 năm thực hiện công tác phổ cập GDMNCTNT

     Cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học được quan tâm đầu tư, trang sắm, 100% cơ sở GDMN xây dựng trường học xanh, sạch, an toàn, có đủ phòng học cho trẻ theo tỷ lệ 01 phòng/lớp và đảm bảo yêu cầu vệ sinh, nước sạch, bếp ăn một chiều; 100% lớp mẫu giáo 5 tuổi có bộ thiết bị dạy học tối thiểu và bộ đồ chơi, phần mềm trò chơi ứng dụng công nghệ thông tin, làm quen với máy vi tính để học tập và thực hiện tốt Chương trình Giáo dục mầm non; tỷ lệ trẻ em mầm non được học 2 buổi/ngày đạt 100%; số trường mầm non đạt chuẩn quốc gia là 188 trường (chiếm 84,7%), tăng 165 trường so với giai đoạn trước khi thực hiện Đề án. Hai là, công tác đào tạo, bồi dưỡng, phát triển đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên được chú trọng: toàn tỉnh hiện có 6.440 giáo viên mầm non, trong đó 1675/1675 đạt 100% giáo viên dạy lớp mẫu giáo 5 tuổi đạt chuẩn về trình độ đào tạo, trong đó trên chuẩn đạt 79,8%; trong giai đoạn 2010 - 2020 tỉnh đã tuyển dụng hơn 4000 giáo viên mầm non, đảm bảo đội ngũ giáo viên được hưởng đầy đủ chế độ, chính sách theo quy định của Trung ương và của tỉnh. Ba là, chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ ngày một nâng lên, bình quân hằng năm có khoảng gần 10.000 trẻ em được hưởng chính sách hỗ trợ ăn trưa theo quy định của Trung ương và chính sách hỗ trợ đặc thù của tỉnh. Có thể nói, chế độ hỗ trợ ăn trưa cho trẻ đã tác động mạnh mẽ tới tỷ lệ huy động trẻ ra lớp và tỷ lệ chuyên cần, giảm thiểu thiệt thòi cho trẻ em có hoàn cảnh khó khăn, vùng núi, biên giới, hải dảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số; 100% cơ sở giáo dục mầm non thực hiện phần mềm tính khẩu phần dinh dưỡng hằng ngày cho trẻ, nhờ đó chất lượng bữa ăn cho trẻ được đảm bảo cân bằng dinh dưỡng, góp phần giảm tỷ lệ trẻ suy dinh dưỡng thể nhẹ cân xuống dưới 1,2 %, giảm tỷ lệ trẻ suy dinh dưỡng thể thấp còi xuống dưới 1,4 %, hạn chế tỷ lệ trẻ thừa cân, béo phì.

     Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác PCGDMNTNT trên địa bàn tỉnh còn một số tồn tại hạn chế, khó khăn: Công tác rà soát, sắp xếp mạng lưới trường lớp học ở một số địa phương còn chưa phù hợp, nhất là ở các địa bàn trung tâm thành phố như Hạ Long, Cẩm Phả, Móng Cái còn thiếu quỹ đất để huy động xã hội hóa thu hút đầu tư phát triển cơ sở giáo dục mầm non tư thục nhằm đáp ứng nhu cầu tăng dân số cơ học ngày càng cao; một số địa phương vùng miền núi như Bình Liêu, Ba Chẽ còn tồn tại nhiều điểm trường mầm non nhỏ lẻ, khó khăn cho việc đầu tư nguồn lực, nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ. Tỷ lệ huy động trẻ các độ tuổi có sự chênh lệch đáng kể giữa các vùng miền, đặc biệt tỷ lệ huy động trẻ mẫu giáo 3, 4 tuổi ở một số địa bàn còn thấp ảnh hưởng tới sự bền vững của PCGDMNTNT. Tình trạng thiếu giáo viên vẫn là bài toán khó, chưa được khắc phục, nhất là trong bối cảnh thực hiện Nghị quyết số 19/NQ-TW của Trung ương về việc tinh giản biên chế trong các cơ sở công lập. Hiện nay, qua rà soát, số giáo viên mầm non công lập còn thiếu 304 người theo quy định tại Thông tư liên tịch số 06/2015/TTLT-BGDĐT-BNV ngày 16/3/2015 của Bộ Giáo dục và Đào tạo và Bộ Nội vụ; nhiều cơ sở giáo dục tư thục cũng gặp khó khăn và trong tình trạng thiếu giáo viên do không có nguồn tuyển. Tình trạng thiếu giáo viên chậm được khắc phục dẫn đến áp lực nặng nề hơn đối với giáo viên đứng lớp, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn, hạn chế trong việc nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ. Trung ương và tỉnh Quảng Ninh có chính sách hỗ trợ ăn trưa cho trẻ mầm non ở các địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn và địa bàn khó khăn, tuy nhiên theo Quyết định 861/QĐ-TTg ngày 04/6/2021 của Thủ tướng Chính phủ, Quảng Ninh không còn xã thuộc danh mục đơn vị hành chính thuộc vùng đặc biệt khó khăn và vùng khó khăn, do đó, trẻ em mầm non, giáo viên ở những địa bàn này sẽ không còn được hưởng các chính sách hỗ trợ, sẽ ảnh hưởng lớn đến việc huy động trẻ ra lớp.

     Để duy trì giữ vững và thực hiện tốt hơn nhiệm vụ PCGDMNTNT trên địa bàn tỉnh trong thời gian tới, cần tiếp tục nâng cao nhận thức và trách nhiệm của các cấp ủy, chính quyền, MTTQ, các tổ chức đoàn thể và nhân dân trong toàn tỉnh về vị trí, vai trò của GDMN nói chung và công tác PCGDMNTNT nói riêng trong thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Tiếp tục ưu tiên, bố trí các nguồn kinh phí để đầu tư, củng cố mang lưới trường, lớp học, trang thiết bị cho các cơ sở GDMN, chuẩn bị tốt các điều kiện để triển khai thực hiện Đề án Phổ cập GDMN cho trẻ em 4 tuổi khi Chính phủ ban hành quyết định phê duyệt Đề án. Tạo hành lang pháp lý thuận lợi và cơ chế chính sách đặc thù về đất đai, quy hoạch bố trí quỹ đất sạch để thu hút đầu tư phát triển loại hình GDMN tư thục. Trung ương và tỉnh cần có giải pháp và lộ trình giải quyết từng bước và chấm dứt tình trạng thiếu giáo viên mầm non để đảm bảo nguyên tắc “có học sinh thì phải có giáo viên đứng lớp”. Tiếp tục rà soát, xây dựng các cơ chế, chính sách đặc thù hỗ trợ học sinh, giáo viên nhằm tạo điều kiện thuận lợi để thúc đầy phát triển GDMN và duy trì kết quả PCGDMNTNT một cách bền vững trên địa bàn toàn tỉnh./.

Châu Hoài Thu - Phó giám đốc Sở GDĐT


Tìm kiếm theo chuyên mục - nội dung - ngày tháng

Tin Nóng
Tin tiêu điểm

Lịch công tác trống

Website liên kết
Thống kê truy cập
Hôm nay: 1350
Đã truy cập: 2407795